title

Tuổi già ở Canada: Sướng hay khổ?

Sáng hôm qua, tôi có việc đi Walmart gần nhà. Trên đường về, tôi gặp một người lớn tuổi bị té úp mặt xuống đất, chảy máu rất nhiều. Có khoảng 4-5 người đứng lại giúp đỡ và gọi 911(gọi cấp cứu). Đang chờ xe cấp cứu đến, tôi bước đến xem bác ra sao. Khi đến gần, tôi thấy nạn nhân là một bác gái người Việt, tuổi ngoài 70, đang nằm bẹp dưới đất, máu chảy từ mũi và chỗ ngón tay út vẫn còn chảy rất nhiều.

Thấy là người Việt, tôi bước lại gần hỏi thăm bác bằng tiếng Việt. Mới nhìn, tôi đã biết ngay là người Việt vì bác đội trên đầu chiếc nón lá. Khoảng hai tuần trước, tôi cũng có gặp bác té nằm dài trên sidewalk ở không xa nơi này, nhưng bác không ngồi dậy nổi. Bác nhờ tôi và một bà Tây đi đường đỡ đứng dậy. Lúc đó, tôi và bà Tây có đề nghị gọi 911, nhưng bác từ chối, bảo đừng gọi vì không có việc gì đâu. Tuy nhiên, lần này vì bác chảy máu nhiều nên mọi người xung quanh đã gọi ngay dù bác không muốn.

Thấy tôi trao đổi với bác cùng ngôn ngữ, những người có mặt yêu cầu tôi ở lại để giúp thông dịch với nhân viên cấp cứu vì bác không nói được tiếng Anh nhiều. Lúc đầu, khi tôi hỏi số điện thoại nhà để gọi cho người thân, bác không cho. Hỏi bác sống với ai, bác nói sống với con trai, giờ con đi làm rồi. Tôi mới nói: "Bây giờ bác nguy hiểm như vầy, dù con có đi làm gì thì cũng phải về giúp bác ngay". Cuối cùng, bác cũng cho số điện thoại của người con. Bà Tây nhanh nhảu gọi cho con trai của bác, nhưng lại đưa máy cho tôi nói chuyện. Tôi báo cho cậu ta biết mẹ cậu bị té ở lề đường, chảy máu nhiều và hiện xe ambulance đang chở mẹ vào bệnh viện. Thế là xong việc, tôi đi về. 

Sau đó, tôi gọi cho một người chị quen biết bác này để hỏi thăm thì mới biết thêm, bác hiện sống một mình, con trai bác đã có vợ người Tây nên không ở chung được. Nghe nói bác ở một mình mà tình hình sức khỏe như vậy thì thật là ái ngại.

Để trở lại câu hỏi: "Người già ở Canada sướng hay khổ?", giờ ta thử tìm hiểu xem sao. Về phần tiền bạc, tài chánh thì không có gì là khó khăn, thiếu thốn vì phúc lợi xã hội cho người già nếu tiêu xài căn bản thì không thiếu thốn. Theo tôi biết, người trên 70 tuổi đã sống ở Canada trên 10 năm thì mỗi tháng nhận được trên 2.000 CAD. Y tế, thuốc men và nha khoa đều miễn phí nên không phải lo toan về cuộc sống vật chất.

Nhưng về phần tình cảm gia đình thì rất là cô đơn. Con cái lớn lên có xu hướng dọn ra ở riêng nên cha mẹ thường ở một mình, rất quạnh quẽ. Nếu hai vợ chồng còn sống chung với nhau thì còn có người an ủi, còn nếu vì một lý do nào đó phải sống một mình thì thật là vắng vẻ, cô đơn. Mùa hè còn đỡ, vào mùa đông đi ra ngoài thì lạnh, ở trong nhà với bốn bức tường thật buồn chán. Nếu còn khỏe, tự lái xe đi đây đó thì còn đỡ; còn già yếu, đi không nổi, ra ngoài té như vậy – mùa hè không lạnh thì không sao, nhưng nếu mùa đông lỡ té mà không ai thấy thì thật là đại họa.

Đúng là không đâu hoàn hảo cả. Ở Việt Nam thì có tình làng nghĩa xóm, "tối lửa tắt đèn" có nhau, nhưng người già đời sống kinh tế thật là khó khăn. Nếu có chút tiền thì còn đỡ, chứ nếu nghèo thì tuổi già còn phải mua gánh bán bưng rất vất vả. Chưa nói tuổi già thì hay bệnh, mà không có tiền chữa trị thì càng khổ hơn.

Còn bên này thì nhà ai nấy sống, nhiều khi kế vách nhau cả mấy năm không nói nhau một lời. Cùng lắm khi bước ra khỏi nhà lỡ chạm mặt thì chào nhau một tiếng là xong. Nhưng đổi lại, đời sống kinh tế và chuyện ốm đau không phải là gánh nặng cho con cái. Thôi thì chấp nhận, không đâu là thiên đàng, mình chỉ vui vẻ chấp nhận thôi.

Còn các bậc cha mẹ Việt Nam có nỗi khổ riêng ở nơi xứ người là cái tội... cứ quá lo cho con cái. Thường thì cỡ tuổi trên 60 và là người tị nạn của thập niên 80-90, đời sống kinh tế phần nhiều đã tạm ổn định, nhà cửa đàng hoàng, không còn nợ mortgage, lẽ ra có đời sống không phải quá lo lắng về tiền bạc nên cứ việc tiêu xài. Thế nhưng, các bậc cha mẹ Việt Nam vẫn tiêu xài dè xẻn, cứ dành dụm tiền để lại cho con sau này như của hồi môn. Điều đó có thật sự cần thiết hay không?

Tôi thường nói với bạn bè: "Tôi không có ý nghĩ để lại của hồi môn chi cả và không quá lo lắng đời sống con cái sau này. Ngày xưa tôi đến Canada với hai bàn tay trắng, không biết tiếng Anh mà còn sống được, thì nay con tôi đứa nào cũng có chữ nghĩa hơn tôi hết, nhất là tiếng Anh đối với tụi nhỏ như là ngôn ngữ mẹ đẻ của tụi nó, mà lẽ nào sống không được sao?".

Cho nên với tôi, qua tuổi 60 rồi thì hãy lo an hưởng những năm cuối đời để bù lại hơn 40 năm bon chen với đời. Còn việc sướng hay khổ là trạng thái tâm lý, tùy mình biết cảm nhận hay không và biết dừng lại những ham muốn thì sẽ hết khổ. Trong Nho giáo có câu mà theo tôi rất hay, xin mượn câu này để kết thúc bài viết:

"Tri túc tiện túc, đãi túc hà thời túc

Tri nhàn tiện nhàn, đãi nhàn hà thời nhàn"

Diễn nôm:

"Biết đủ thì đủ, đợi đủ bao giờ đủ?

Biết nhàn thì nhàn, đợi nhàn bao giờ nhàn?"

Chúc tất cả các bạn những ngày hè nắng ấm vui vẻ và an nhàn..

Chinh Le