title

Sự trưởng thành của cộng đồng người Việt tỵ nạn tại vùng Paris

Hơn 50 năm kể từ ngày mất nước cũng là hơn 50 năm cộng đồng người Việt Nam tự do, không cộng sản tại các quốc gia phương Tây từng bước lớn mạnh và trưởng thành.

Anh Pa xin mạn phép chia sẻ đôi nét về quá trình trưởng thành của cộng đồng cờ vàng tại vùng Paris – một trong những nơi tập trung đông đảo người Việt tỵ nạn, bên cạnh Hoa Kỳ và Úc, ba quốc gia được nhiều người Việt chọn làm quê hương thứ hai.

Người Việt tại Đức cũng rất đông, tuy nhiên hoàn cảnh lịch sử có phần khác biệt. Một bộ phận lớn có nguồn gốc từ các chương trình lao động thời Đông Đức, cùng với những làn sóng di dân đến sau này dưới nhiều hình thức khác nhau.

Trở lại với cộng đồng người Việt tự do tại Pháp. Trong giai đoạn đầu từ 1975 đến khoảng 1980, cộng đồng rất năng động, nhiệt huyết, đôi khi khá quyết liệt trong các hoạt động đấu tranh. Những cuộc đối đầu với phía cờ đỏ diễn ra thường xuyên, trong bối cảnh nhiều người bên kia vẫn còn mang tâm lý tự hào sau chiến thắng năm 1975.

Thời kỳ đó, anh Trần Văn Bá đã kêu gọi đồng bào trở về quê hương tiếp tục con đường đấu tranh. Anh đã lên đường và sau này trở thành một biểu tượng của tinh thần yêu nước và chống cộng sản.

Riêng tôi vẫn còn nhớ một người bạn lai Pháp da đen đã bị những phần tử quá khích thuộc phía cờ đỏ đâm chết tại khu Maubert-Mutualité vào năm 1978. Đó là một ký ức đau buồn mà nhiều người trong thế hệ chúng tôi không thể quên.

Sau năm 1980, cộng đồng bước sang một giai đoạn mới: ổn định cuộc sống trên đất Pháp. Mọi người tập trung vào việc học hành, làm việc, lập gia đình, nuôi dạy con cái và xây dựng tương lai. Nhiều thập niên trôi qua, cộng đồng chủ yếu giữ gìn ngọn lửa ký ức và bản sắc của mình.

Sau sự kiện kỷ niệm 70 năm lá cờ vàng vào năm 2018, cộng đồng bắt đầu có xu hướng gắn kết trở lại, nhìn lại chặng đường đã qua, cùng nhau khẳng định và tôn vinh những giá trị mà lá cờ vàng tượng trưng. 

Rồi đến lễ kỷ niệm 50 năm ngày mất nước 2025 cùng với sự ra đời của vài hội đoàn trẻ, quyết liệt như hội VINH DANH CỜ VÀNG ÂU CHÂU đưa đến việc kiện Mairie de Montreuil ra tòa để đòi tháo gỡ di dời tượng bán thân Hồ Chí Minh.

Tuy vậy, nhiều người cũng nhận ra một thực tế rằng có không ít anh em từng đồng hành trong quá khứ nay đã thay đổi lập trường, hoặc chọn cách né tránh các sinh hoạt liên quan đến lá cờ vàng dưới danh nghĩa “không làm chính trị”.

Hiện tượng này cũng xuất hiện trong một số tổ chức tôn giáo được xây dựng bằng công sức, tiền bạc và mồ hôi của nhiều thế hệ người Việt tỵ nạn cộng sản. Đây là một vấn đề khiến không ít người trong cộng đồng trăn trở và suy nghĩ.

Giáo xứ Paris thuộc dạng anti-cờ vàng khá nặng ky'...chỉ thua đại sứ quán cộng sản một tí tẹo thôi.

Đối với các chùa chiền, tình hình cũng khá đa dạng và không khá hơn, không phải vì việc chăm lo tu hành không màng đến chuyện thế tục mà là vì chăm chăm lo chuyện hằng năm các vị chạy về bển với nhiều lý do khác nhau. Riêng chùa Khánh Anh, dưới sự hướng dẫn của Thầy Minh Tâm và sau này là Thầy Quảng Đạo, trong nhiều thập niên qua vẫn luôn duy trì sự gắn bó với cộng đồng người Việt tự do và các sinh hoạt của cộng đồng cờ vàng.

Trước đây, khi sinh hoạt tại Phật Học Viện Linh Sơn ở Vitry-sur-Seine, tôi nhận thấy dù nơi đây chưa chính thức treo cờ vàng, nhưng trong các chương trình văn nghệ của cộng đồng, hình ảnh lá cờ vẫn hiện diện. Điều đó không phải lúc nào cũng dễ dàng, bởi áp lực đến từ nhiều phía: từ giới tu hành, giới văn nghệ sĩ thường xuyên về Việt Nam biểu diễn hay những người muốn tránh các tranh luận chính trị. Nói ngắn gọn, nhiều người vẫn còn e ngại.

Có lẽ đã đến lúc chúng ta cần đủ can đảm để gìn giữ linh hồn và bản sắc của cộng đồng mình. Dù mỗi người có thể có những quan điểm khác nhau, nhưng nếu muốn những giá trị mà cộng đồng người Việt tự do đã xây dựng suốt nửa thế kỷ qua tiếp tục tồn tại trong 50 năm tới, chúng ta cần biết trân trọng lịch sử, bảo vệ di sản tinh thần của mình và truyền lại cho các thế hệ mai sau.

Anh Pa nó