Chiến dịch "Kẻ bị gạt ra ngoài lề kinh tế" (Operation Economic Outcast) của Scott Bessent

"Mười lăm ngày trước, Bộ Tài chính đã phát động Chiến dịch 'Kẻ bị gạt ra ngoài lề kinh tế' và gọi đó là 'Ngày D của nền kinh tế' (Economic D-Day).

Hôm nay, họ đã chứng minh quyết tâm thực hiện điều đó.

Vào ngày 24 tháng 8, Giai đoạn 1 đã giáng đòn trừng phạt lên Iran với gói biện pháp lớn nhất trong lịch sử. Khoảng 60 thực thể đã bị đưa vào danh sách trừng phạt. Lần đầu tiên, lĩnh vực tài sản kỹ thuật số của Iran bị áp đặt lệnh trừng phạt.

Vào ngày 28 tháng 8, Giai đoạn 2 đã cắt đứt hành lang ngân hàng với UAE.

Vào ngày 30 tháng 8, Giai đoạn 3 đã cắt quyền tiếp cận đồng đô la của một ngân hàng nhà nước Ai Cập và đưa vào danh sách đen một công ty bình phong tại Hồng Kông chuyên chuyển tiếp tiền giao dịch của Iran.

Vào ngày 4 tháng 9, Giai đoạn 4 đã trừng phạt Ngân hàng Golden Global tại Thổ Nhĩ Kỳ vì hành vi chuyển đổi doanh thu từ dầu mỏ của Iran thành tiền mặt và vàng cho Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).

Hôm nay, ngày 8 tháng 9, thời hạn ân hạn để chấm dứt hoạt động đã kết thúc. Mọi thực thể từng được cấp thời gian ân hạn để rút khỏi các hoạt động kinh doanh liên quan đến Iran đều đã hết hạn vào sáng nay.

Và cũng trong sáng nay, Bộ Tài chính đã đưa tất cả các hãng hàng không còn lại của Iran vào danh sách trừng phạt.

Hai mươi bảy hãng hàng không. Tất cả bọn họ. Mọi hãng bay đang hoạt động trong không phận Iran đều bị cắt đứt khỏi hệ thống tài chính toàn cầu chỉ trong một động thái duy nhất.

Ngoài ra, còn có thêm chín mục tiêu khác: các công ty bình phong và bên trung gian đã hỗ trợ Mahan Air – hãng hàng không chính chuyên vận chuyển vũ khí và nhân sự của Iran (vốn đã bị trừng phạt từ năm 2011) – mua máy bay Boeing 777 thông qua các hoạt động của công ty vỏ bọc tại UAE và Thổ Nhĩ Kỳ. Bộ Tài chính đã công bố quy trình thực hiện: máy bay đã ngừng hoạt động được mua thông qua một công ty tại UAE do một công dân Ai Cập làm chủ, được cấp đăng ký tạm thời và chuyển hướng qua Oman để đến Tehran. Đây chính là mô hình chuyển hướng mà họ từng ghi nhận trước đây.

Các đại lý bán hàng tổng quát tại Thổ Nhĩ Kỳ, Malaysia và Kazakhstan đều bị trừng phạt vì hành vi điều phối các lô hàng vận chuyển trên các chuyến bay của Mahan Air, bao gồm linh kiện máy bay không người lái (UAV) và thiết bị công nghiệp.

Ba giấy phép chung trong lĩnh vực hàng không đã bị đình chỉ. Không còn các chuyến bay quá cảnh. Không còn hãng hàng không nào không thuộc Mỹ được phép bay máy bay có nguồn gốc từ Mỹ vào Iran. Các trường hợp miễn trừ về không phận đã bị bãi bỏ.

FinCEN (Mạng lưới Thực thi Tội phạm Tài chính) đã đồng thời phát đi cảnh báo tới mọi tổ chức tài chính trong nước: hãy cảnh giác với các mạng lưới thu mua vật tư hàng không của Iran. Dưới đây là các dấu hiệu cảnh báo (red flags). Hãy báo cáo ngay lập tức.

Năm giai đoạn. Mười lăm ngày. Dưới đây là tóm tắt toàn bộ sự việc trên một trang:

Giai đoạn 1: Hệ thống tài chính, tài sản kỹ thuật số, hoạt động mạng. Giai đoạn 2: Hành lang ngân hàng UAE. Giai đoạn 3: Ngân hàng ngầm Ai Cập và trạm trung chuyển Hồng Kông. Giai đoạn..." Giai đoạn 4: Ngân hàng Thổ Nhĩ Kỳ chuyển đổi tiền bán dầu thành vàng. Giai đoạn 5: Mọi hãng hàng không. Mọi mạng lưới thu mua. Mọi đại lý vận tải hàng hóa. Mọi giấy phép miễn trừ bay qua không phận.

Ngân hàng. Tài chính. Kỹ thuật số. Hậu cần vật lý. Hàng không. Mỗi giai đoạn nhắm vào một hành lang khác nhau. Mỗi giai đoạn sử dụng một công cụ khác nhau. Mỗi giai đoạn liên quan đến một quốc gia khác nhau. Và mỗi giai đoạn diễn ra cách nhau đúng một tuần.

Tuyên bố hôm nay của Bộ trưởng Bessent: "Hãy coi đây là lời cảnh báo đối với bất kỳ ai đang kinh doanh với các hãng hàng không còn lại của Iran – tất cả đều đã bị chúng tôi áp đặt lệnh trừng phạt trong ngày hôm nay: Các bạn có nguy cơ bị cắt khỏi hệ thống tài chính toàn cầu."

Mười ngày trước, tại hội nghị G20 ở Asheville, ông đã cảm ơn EU và ECB vì đã ủng hộ "các hoạt động kinh tế của chúng tôi nhằm chống lại chế độ Iran" và tuyên bố rằng nhóm này sẽ "chấm dứt sự cai trị tồi tệ kéo dài 47 năm qua."

Đó không phải là một bài phát biểu. Đó là một lịch trình hành động.

Thời hạn kết thúc giai đoạn chuyển tiếp không khép lại một chương cũ. Nó mở ra một chương mới. Thời gian ân hạn đã hết. Các hãng hàng không đã bị đình chỉ bay. Các ngân hàng đã bị cắt đứt liên kết. Các mạng lưới thu mua đã bị vạch trần và đưa vào danh sách trừng phạt. Hệ thống tài chính, các hành lang ngân hàng, chuỗi cung ứng hậu cần, và giờ là cả không phận – tất cả đều đã bị phong tỏa chỉ trong vòng mười lăm ngày.

Chiến dịch "Cô lập Kinh tế" (Operation Economic Outcast) không phải là sự chuẩn bị cho một điều gì đó trong tương lai. Nó đang diễn ra ngay lúc này.

Tôi chính là gã đang ngồi trên ghế sô-pha kia, và anh vừa được nghe báo cáo tóm tắt về toàn bộ sự việc."

Source News:

Scott Bessent's Operation Economic Outcast

"Fifteen days ago, Treasury launched Operation Economic Outcast and called it "Economic D-Day."

CÁI GIÁ CỦA HAI CHỮ “VIỆT KIỀU”

Nhiều người vừa đặt chân tới trời Tây chưa được bao lâu đã vội tưởng mình hóa rồng. Hộ chiếu còn thơm mùi mực, tiếng Anh chưa đủ gọi tô phở nhưng cái tôi thì cao hơn tháp CN Tower.

Họ thích tự nhận mình là “Việt kiều”, nghe cho sang miệng, như thể hai chữ đó tự động biến một người thành tầng lớp thượng lưu quốc tế.

Nhưng tiếc thay, cái danh ấy không đến từ vé máy bay hay cái visa định cư. Nó được trả bằng máu, nước mắt và cả mạng sống của những thế hệ đi trước.

Người Việt đầu tiên tha hương đâu có xách vali Louis Vuitton ra phi trường rồi lên TikTok khóc nhớ quê. Họ vượt biển bằng ghe mục, sống trong trại tị nạn, bị cướp, bị đói, bị xem như rác rưởi nơi đất khách.

Có người chết giữa biển Đông không kịp nhìn mặt con lần cuối. Đổi lại, họ dựng nên cộng đồng người Việt hôm nay: khu chợ Việt, nhà hàng Việt, tiệm vàng Việt, bác sĩ Việt, luật sư Việt, ngân hàng nói tiếng Việt.

Còn nhiều người mới qua bây giờ thì sao?

Vừa ổn định giấy tờ là bắt đầu mở “hội đồng chê bai”.

Chê đồ ăn không ngon.

Chê cuộc sống buồn.

Chê người ta không biết nhậu karaoke tới 2 giờ sáng.

Chê trời Tây lạnh lùng, không tình cảm.

Nhưng tuyệt nhiên không chê cái passport đang giúp mình đổi đời.

Miệng thì khen Việt Nam “sướng lắm”, “thiên đường lắm”, “ở Việt Nam có tiền là vua”, nhưng vẫn ôm khư khư cái PR, quốc tịch, bảo hiểm, tiền già và phúc lợi xã hội của tư bản.

Kỳ lạ thật. Nếu thiên đường tuyệt đến vậy thì sao không mua vé một chiều về luôn cho đỡ nhớ?

Nực cười nhất là kiểu người sống hai mặt:

- Ở Việt Nam thì khoe “con tôi bên Mỹ, bên Canada”.

Qua tới nước ngoài thì tìm mọi cách lách luật, khai gian trợ cấp, ăn welfare nhưng tối lên mạng dạy đời về lòng tự trọng dân tộc.

Có những người chưa đóng nổi một đồng thuế đáng kể cho đất nước họ đang sống nhưng mở miệng là xem thường người khác.

Đi làm hãng vài tháng tưởng mình tài phiệt quốc tế.

Mua được căn nhà trả góp 30 năm tưởng mình thuộc giới tinh hoa di dân.

Trong khi đó, họ quên mất:

Không ai nợ họ cuộc sống này cả.

Nước người ta không có trách nhiệm phải cưng chiều bạn chỉ vì bạn “ly hương”.

Bạn xin vào đất nước họ sống, thì ít nhất hãy học cách cư xử như một con người văn minh:

- Biết ơn.

- Trung thực.

- Tôn trọng luật pháp.

- Tôn trọng cộng đồng.

Đừng mang cái thói khôn lỏi, hơn thua, gian vặt và tư duy “qua mặt được ai thì qua” từ xã hội cũ rồi tưởng ở đâu cũng dùng được.

Xứ tự do cho bạn cơ hội làm giàu, chứ không cho bạn quyền sống mất nhân cách.

Cũng đừng vội khinh những người đi trước chỉ vì họ già, nghèo hay cực khổ.

Chính những người từng làm nail, rửa chén, may hãng, lau toilet ấy đã mở đường để thế hệ sau bước nhẹ chân hơn trên đất khách.

Bi kịch lớn nhất của một số người Việt không phải nghèo tiền, mà là nghèo lòng biết ơn.

Họ thích hưởng tiêu chuẩn sống phương Tây nhưng tâm trí vẫn mắc kẹt trong cái tư duy ích kỷ và sĩ diện rẻ tiền.

Lúc có lợi thì nhận mình “công dân toàn cầu”, lúc bị đụng chạm thì lại gào lên “tự ái dân tộc”.

Một con người không trung thành với bất kỳ giá trị nào, không biết mình thuộc về đâu, cuối cùng sẽ chẳng được nơi nào tôn trọng.

Đừng tưởng người bản xứ không nhìn ra. Họ có thể lịch sự im lặng, nhưng họ đánh giá rất nhanh:

- Bạn là người tử tế hay chỉ là một kẻ cơ hội đội lốt hội nhập.

Ra nước ngoài không làm bạn sang hơn.

Cách sống mới quyết định giá trị của bạn.

Nếu đã chọn rời quê hương để bắt đầu cuộc đời mới, thì hãy học cái hay của thế giới văn minh thay vì mang theo nguyên cái xấu rồi tự hào giữ “bản sắc”.

* Bởi cuối cùng, thứ làm người khác nể không phải bạn đến từ đâu, mà là bạn sống ra sao. *

Nguoi Viet Dallas

Võ Lâm Ngũ Bá — Hoa Kỳ Sơn Luận Kiếm

Hồi thứ hai

Ghế giữa bỏ không, bốn phương mài kiếm

Chân kinh chưa mở, một lão cười khan

Chư vị bằng hữu hẳn chưa quên hồi trước. Kỳ luận kiếm thứ nhất trên đỉnh Hoa Kỳ Sơn, Đông Tà Đào Hoa Đảo, Tây Độc Bạch Đà Sơn, Nam Đế Đại Lý, Bắc Cái Cái Bang, bốn phương mài kiếm mấy năm ròng, rốt cuộc kẻ ngồi giữa lại là một lão già tóc vàng cười hì hì, hai tay tự đánh nhau chan chát. Trung Ngoan Đồng Trump Bá Thông ngồi đó, ôm bộ Cửu Âm Chân Kinh MAGA trong đầu chứ chẳng cần giở ra, bốn vị kia ngồi bốn góc mà nhìn.

Nay đã sang năm Bính Ngọ. Kỳ luận kiếm thứ hai đã thấy bóng trên sườn núi. Mà việc đầu tiên tại hạ phải thưa với chư vị là một việc lạ: ghế giữa kỳ này bỏ trống.

Tấm bia dưới chân núi

Số là dưới chân Hoa Kỳ Sơn có một tấm bia đá dựng từ đời trước, khắc rành rành một điều lệ: kẻ nào đã ngồi ghế giữa hai kỳ thì kỳ sau không được lên núi tranh nữa. Người trong võ lâm gọi tấm bia ấy là Tu Chính Án thứ 22. Trump Bá Thông cười thì cứ cười, nhưng luật bia đá thì lão cũng phải đọc. Hết kỳ này, lão phải xuống núi.

Chư vị đọc Thần Điêu Hiệp Lữ ắt nhớ: Vương Trùng Dương tạ thế trước kỳ luận kiếm thứ hai, ghế giữa bỏ trống bao nhiêu năm, ai bén mảng tới cũng bị thiên hạ xì xào. Rốt cuộc chỗ ấy về tay Chu Bá Thông, mà lão có tranh đâu. Lão đang mải đùa thì Hoàng Dược Sư chỉ tay bảo lão ngồi đó, thế là ngồi. Kim Dung tiên sinh viết vậy là có ý: ghế giữa xưa nay chỉ về tay kẻ không đòi.

Lại còn một việc nữa. Bộ Cửu Âm Chân Kinh MAGA vẫn nằm nguyên trong đầu lão già, mà lão chưa truyền cho ai. Bốn phương có kẻ khấu đầu xin, có kẻ lượn quanh chờ, có kẻ giả bộ không thèm. Lão chỉ cười, khen người này một câu, vỗ vai người kia một cái, mà chữ nào cũng giữ. Cho nên kỳ này ai lên núi cũng phải tự luyện lấy công phu của mình.

Vậy bốn góc là ai? Xin thưa: ba người cũ, một người mới.

ĐÔNG TÀ — Ron DeSantis, kẻ xếp ghế cho kỳ này

Trong hai kỳ luận kiếm của Kim Dung tiên sinh, chỉ một người giữ nguyên hiệu, là Hoàng Dược Sư. Lão thua Vương Trùng Dương ở kỳ trước, mà tới kỳ sau, chính lão đứng ra đặt tên cho cả bảng mới: Đông Tà, Tây Cuồng, Nam Tăng, Bắc Hiệp, Trung Ngoan Đồng. Kẻ thua kỳ trước lại là kẻ xếp ghế cho kỳ này. Việc ấy chỉ Đông Tà làm được, vì chữ Tà của lão là chữ khinh thế ngạo vật, ai thắng ai thua lão cũng chẳng coi ra gì.

Nhưng Hoàng Dược Sư trong Thần Điêu có một chỗ khác với Hoàng Dược Sư trong Xạ Điêu: lão không còn ở Đào Hoa Đảo nữa. Đảo vẫn đó, trận đồ vẫn đó, mà chủ nhân đã bỏ đi lang thang khắp Trung Nguyên.

Đông Tà DeSantis cũng sắp tới ngày rời đảo. Luật Đào Hoa Đảo Florida khắc rõ: chúa đảo chỉ được ngồi hai kỳ. Đầu năm tới là hết hạn, lão phải trao đảo cho người khác. Kẻ thông kim bác cổ, Yale rồi Harvard, bảng vàng sáng nhất tứ đại cao thủ, sắp thành một Hoàng Dược Sư không đảo.

Có lên núi kỳ này chăng? Lão không nói có, cũng không nói không. Người ta hỏi thì lão bảo ai mà biết được. Chư vị nghe câu ấy có quen chăng? Quả là khẩu khí của kẻ đã lên Hoa Sơn một lần, bị đánh cho phải thu chưởng quay thuyền, nay còn ngoảnh lại nhìn đỉnh núi mà chưa quyết. Trong sổ cá cược của đám lái buôn dưới chân núi, tên lão xếp tít phía sau. Mà Đông Tà thì bao giờ chẳng ở phía sau sổ sách của kẻ tầm thường.

TÂY ĐỘC — JD Vance, kẻ đệ nhất chưa được truyền kinh

Hồi trước tại hạ đã thưa: trong Ngũ Tuyệt, kẻ ăn không ngon ngủ không yên vì hai chữ "đệ nhất" là Tây Độc. Nay hai chữ ấy đã tới trước cửa Bạch Đà Sơn Ohio rồi. Sổ nào cũng ghi tên lão đứng đầu, thăm dò nào cũng thấy lão dẫn xa, có sổ ghi gấp đôi người thứ nhì. Nam Đế đã chắp tay xưng lão là kẻ dẫn đầu. Tháng Năm năm nay lão còn sang tận đất Iowa, tiếng là đi giúp bằng hữu, kỳ thực là đi dò đường lên núi. Ai cũng biết mà chẳng ai nói ra.

Ấy thế mà lão vẫn thiếu một thứ. Cửu Âm Chân Kinh MAGA vẫn ở trong đầu lão già tóc vàng, chưa truyền. Trump Bá Thông khen Tây Độc, cũng khen Nam Đế, mà hỏi lão chọn ai thì lão cười. Tây Độc đứng đầu mọi bảng trên đời, trừ cái bảng duy nhất có giá: bảng trong bụng lão già.

Chư vị nhớ chăng, Âu Dương Phong năm xưa cũng thế: nghịch luyện Cửu Âm, công lực tăng vọt, mà cả đời cứ phải đi hỏi thiên hạ xem mình đã là đệ nhất chưa. Muốn thắng thì phải hỏi, mà còn phải hỏi thì chưa thắng. Đó là cái khổ của Tây Độc, cũng là chỗ Kim Dung tiên sinh thương lão nhất.

NAM ĐẾ — Marco Rubio, kẻ không tranh mà ai cũng xếp thứ nhì

Sang Thần Điêu, Đoàn Trí Hưng đã là Nhất Đăng đại sư. Ngài lên núi chẳng phải để tranh, ngài lên để cứu người. Ai đau ngài chữa, ai cầu ngài giúp, Nhất Dương Chỉ dùng tới hao tổn chân khí mà không tiếc. Rồi bảng mới xếp ra, ngài vẫn có tên trong Ngũ Tuyệt, ở ngôi Nam Tăng.

Rubio nay cũng vậy. Ngoại Trưởng đã đành, lại kiêm Cố Vấn An Ninh, kiêm cả việc viện trợ hải ngoại, kiêm luôn chức giữ văn khố. Một mình bốn ghế, chỗ nào đau là ngài tới điểm huyệt. Người ta hỏi ngài có tranh không, ngài bảo Tây Độc dẫn đầu rồi, ngài sẽ giúp Tây Độc hết sức.

Lạ thay, càng nói không tranh thì sổ sách càng ghi ngài thứ nhì. Có nơi mùa xuân ghi ngài bảy phần, sang hạ đã lên hai mươi sáu. Có nơi ghi ngài kém Tây Độc đúng một điểm. Nhất Đăng đại sư chưa từng đòi ghế, mà ghế cứ đi theo ngài. Kim Dung tiên sinh gọi đó là công phu của kẻ đã bỏ ngôi báu: bỏ rồi thì không còn gì để mất, mà không còn gì để mất thì đáng sợ hơn ai hết.

Bảng vàng của Nam Đế vẫn nhạt nhất trong bốn, Viện Đại Học Florida rồi Trường Luật Miami. Nhưng bằng hữu thử coi: trong cả bảng kỳ này, Nam Đế là người được lão già tóc vàng khen trước thiên hạ không tiếc lời. Có bảng vàng nào bằng cái đó?

BẮC HIỆP — Ted Cruz, kẻ giữ thành Tương Dương

Đến đây phải thưa với chư vị một chuyện đổi ghế.

Bắc Cái Hegseth kỳ này không lên núi. Cái Bang Minnesota đã dọn hẳn vào Ngũ Giác Lâu, bảng hiệu cũng đổi, không gọi Cái Bang nữa mà gọi Chiến Bang, Bang chủ thành Chiến Bộ Trưởng. Chính Tây Độc là người đứng ra làm lễ nhậm chức cho lão hồi đầu năm ngoái. Từ đó Giáng Long Thập Bát Chưởng của lão có mười tám chưởng thì cả mười tám đều để bổ ra ngoài biên ải, chẳng còn chưởng nào mang lên Hoa Kỳ Sơn.

Ghế phương Bắc bỏ trống.

Kim Dung tiên sinh đã sắp sẵn người lấp vào: Quách Tĩnh, Bắc Hiệp.

Chư vị hẳn nhớ Quách Tĩnh được tôn là Hiệp chẳng phải vì võ công cao nhất, mà vì hắn trấn thủ Tương Dương mấy chục năm không lui một bước. Hoa Sơn luận kiếm hắn đâu có ham. Hắn chỉ ở lại chỗ khó nhất mà giữ thành.

Ted Cruz vào Tương Dương thành Thượng Nghị Viện từ năm Quý Tỵ. Kỳ Bính Thân hắn lên Hoa Sơn tranh ngôi với Trump Bá Thông, đấu tới trận cuối, bị đánh cho tơi bời. Mà thua rồi hắn không quay thuyền về đảo như Đông Tà, cũng không nghịch luyện kinh mạch như Tây Độc. Hắn về lại Tương Dương, đứng nguyên chỗ cũ, giữ thành tiếp. Mười ba năm chưa rời tường thành.

Nay hỏi hắn có lên núi kỳ này chăng, hắn bảo hắn sẽ có mặt trong cuộc bàn. Đúng là câu của kẻ giữ thành: không nói tới đánh, chỉ nói tới có mặt.

Ấy thế mà, hahaha, chư vị biết Bắc Hiệp học ở đâu ra chăng? Quách Tĩnh khờ chữ, Cửu Âm Hoàng Dung đọc mãi cho mà không thuộc. Còn Bắc Hiệp Cruz thì Princeton, vô địch tranh biện toàn quốc, rồi Trường Luật Harvard hạng magna cum laude, chín lần lên Tối Cao Pháp Viện tranh tụng. Bốn tấm bằng trong bảng mới, tấm nào cũng chói, mà kẻ ngồi ghế Hiệp lại là kẻ nói giỏi nhất trong bốn. Quách Tĩnh mà mồm mép như Hoàng Dung thì Tương Dương giữ được hay không, tại hạ chưa dám chắc.

Texas thì bắc cái nỗi gì? Xin thưa như hồi trước: Tương Dương cũng chẳng phải phương Bắc. Ghế Bắc là ghế của kẻ giữ thành, bản thân Tez Cruz cũng vốn được sanh ở xứ tuyết Gia Nã Đại.

Hai người ngoài bảng

Ngũ Tuyệt có năm ghế. Ghế giữa trống, bốn ghế đã có chủ. Nhưng trong bức tranh có bảy người, hai người còn lại đứng ở đâu?

Tây Hạ vương Greg Abbott. Trong Thiên Long Bát Bộ, Tây Hạ là nước lớn ngoài biên, có Nhất Phẩm Đường nuôi toàn cao thủ. Vua Tây Hạ chưa từng ra tay với ai mà cả võ lâm phải nể. Khi Tây Hạ mở hội, quần hùng bốn phương kéo tới, ai cũng muốn được lòng Tây Hạ, mà chính Tây Hạ thì chẳng lên Hoa Sơn bao giờ.

Abbott ngồi ghế chúa Texas từ năm Ất Mùi, hơn 11 năm, mùa thu này lại ra giữ ghế lần nữa. Nhất Phẩm Đường của hắn mang tên Texas Rangers.

Ngoài cửa ải treo tấm bảng đỏ chữ trắng: Don't mess with Texas. Đó không phải khẩu khí của kẻ đi tranh ngôi. Đó là khẩu khí của kẻ trấn cửa núi: ai lên Hoa Kỳ Sơn cũng phải qua đất hắn, mà hắn thì ngồi yên ở Austin nhìn thiên hạ đi qua. 

Bắc Hiệp Cruz vốn là người đất Tây Hạ, ra khỏi cửa ải mà đi giữ Tương Dương. Kỳ này hắn lên núi hay không, vua Tây Hạ nhìn thấy trước ai hết.

Cô Tô Mộ Dung, Donald Trump Jr. Chư vị nhớ câu "Bắc Kiều Phong, Nam Mộ Dung". Mộ Dung Phục không có tên trong Ngũ Tuyệt, nhưng khắp thiên hạ ai cũng nhắc tới hắn, bằng hữu bốn phương gặp nhau là hỏi Mộ Dung công tử dạo này ra sao. Tuyệt học của nhà hắn là Đẩu Chuyển Tinh Di, dĩ bỉ chi đạo hoàn thi bỉ thân: lấy đòn của người mà đánh trả người. Hắn không luyện môn nào của riêng mình, hắn mượn cả thiên hạ.

Nhưng cái làm nên Mộ Dung Phục không phải võ công. Là hai chữ Đại Yên. Cha để lại một cơ nghiệp và bảo hắn phải giữ lấy, dựng lại, và từ đó cả đời hắn chỉ còn một việc ấy. Không có việc gì khác, không có bằng hữu nào ngoài mấy gia thần, không có chỗ nào để tới ngoài con đường về Đại Yên.

Donald Trump Jr. giữ cơ nghiệp nhà Trump, mang trọn cái tên của cha. Hắn không lên Hoa Sơn kỳ này, sổ sách dưới chân núi cũng chẳng ghi tên hắn. Vì với Cô Tô Mộ Dung, Hoa Sơn nhỏ quá. Ngũ Tuyệt tranh nhau một cái ghế, còn hắn nghĩ tới cả một nước. Tới lúc lão già tóc vàng xuống núi, chuyện Đại Yên mới thật sự bắt đầu.

Ghế giữa

Xin trở lại chỗ mở đầu. Hồi trước tại hạ đã thưa: Song Thủ Hỗ Bác chỉ kẻ tâm địa đơn thuần mới học nổi. Hoàng Dung thông minh quá nên học hoài không xong.

Bảng mới kỳ này, chư vị đếm thử coi: Đông Tà Yale–Harvard, Tây Độc summa cum laude rồi Yale Law, Nam Đế cử nhân luật, Bắc Hiệp Princeton–Harvard Law thêm cả giải vô địch tranh biện. Bảng vàng còn sáng hơn kỳ trước một bậc. Bốn vị đều thông minh, đều lắm chữ, đều biết tính tới tính lui.

Cho nên ghế giữa vẫn trống.

Vương Trùng Dương thắng ghế giữa bằng cách đánh bại cả bốn phương. Chu Bá Thông ngồi vào ghế giữa bằng cách chẳng đòi hỏi gì, ai bảo ngồi thì ngồi, ngồi rồi lại cười. Hai lối ấy, kỳ này chưa thấy ai có. Kẻ dẫn đầu thì đang phải hỏi thiên hạ xem mình dẫn đầu chưa. Kẻ không tranh thì bị xếp thứ nhì. Kẻ thua kỳ trước thì hé cửa. Kẻ giữ thành thì bảo mình sẽ có mặt trong cuộc bàn. Còn lão già tóc vàng thì chưa xuống núi, vẫn ngồi giữa mà cười, trong đầu nguyên bộ chân kinh, chưa truyền cho ai.

Muốn biết rốt cuộc ai ngồi vào ghế giữa, xin xem hồi sau phân giải

Vo Danh

Đi Bắt Gian Mà Bị Gian Bắt Lại

Có những cái máy sinh ra chỉ để hút bụi, vậy mà đời xui rủi thế nào lại bắt nó hút luôn một cuộc hôn nhân.

Chuyện xảy ra bên Đài Loan, nhà nọ có con robot hút bụi thông minh, gắn camera đàng hoàng, chủ yếu để coi nó có bị kẹt gầm giường hay đụng chân bàn gì không. 

Một bữa, ông chồng - tạm gọi là ông Chu - mở app lên coi cho vui, kiểu như người ta lâu lâu ngó cái nhà qua camera an ninh, coi có trộm cắp gì không. Ai dè trộm thì không thấy, mà thấy vợ mình ngồi thân mật với đồng nghiệp nam ngay trên cái sofa phòng khách, chỗ mà cả nhà vẫn ngồi coi tivi ăn cơm mỗi tối.

Cái màn hình bé xíu, mà cú đấm nó không bé chút nào. Người ta đi tìm bụi, ai dè tìm ra bão.

Ông Chu không có gào, không có đập bàn đập ghế gì hết. Ổng chỉ lẳng lặng lấy điện thoại, quay lại đúng cái cảnh đó, cất làm của. Đàn ông nhiều khi đau tới mức không biết phải làm gì, thì cứ bám lấy cái gì cụ thể nhất trước đã - một đoạn video, một chứng cứ, một cái gì đó để chứng minh rằng mình không tự dưng nghi ngờ bậy bạ. Nỗi đau mà không có bằng chứng thì cũng giống như bị ăn cắp mà không dám report - ấm ức nuốt vô bụng, chẳng ai tin cho.

Ổng đem đoạn clip đó ra tòa, kiện vợ và người kia vì xâm phạm tình nghĩa vợ chồng. Tòa nhìn vô bằng chứng, gật đầu: đúng là bà vợ đi quá cái giới hạn của tình đồng nghiệp rồi. Cuối cùng ông Chu thắng, bên kia phải bồi thường cỡ mười sáu ngàn đô.

Tới đây, ai nghe cũng khoái, kiểu: đó, công nghệ mà, thời buổi này muốn giấu giếm gì cũng khó, cây kim trong bọc rồi cũng có ngày lòi ra, huống chi cả một con robot biết quay phim.

Nhưng mà đời nó không chịu để mình sướng lâu vậy đâu.

Bà vợ, chắc cũng cay không kém, quay ngược lại kiện chồng tội lén quay hình đời tư người ta. Và tòa - vẫn cái tòa đó, vẫn mấy ông thẩm phán đó - lại gật đầu lần nữa: đúng, quay lén là sai luật thiệt. Cho dù chỗ quay là phòng khách, không phải phòng ngủ hay nhà tắm, nhưng người ta vẫn có cái quyền được kỳ vọng riêng tư của mình, và ông chồng chủ động điều khiển robot chạy tới ghi hình mà không xin phép, thì cũng là phạm pháp, không có ai cho ông cái quyền đó hết.

Kết quả, ông Chu lãnh thêm năm tháng tù, sau đổi ra tiền phạt gần bốn ngàn bảy trăm đô.

Ngồi tính sổ lại, cuộc hôn nhân này y chang một cú đầu tư non tay: vốn bỏ ra là niềm tin, lời được mười sáu ngàn, rồi bị thị trường pháp luật điều chỉnh một phát, còn lại hơn mười một ngàn. Lãi thì có lãi, mà nhìn vô tài khoản, chắc ông Chu cười không nổi.

Cái tức cười - mà tức cười kiểu cười ra nước mắt - nằm ở chỗ: ông dùng một cái sai để đi chứng minh một cái sai khác. Ăn vụng thì có ăn vụng thiệt, nhưng rình người ta ăn vụng theo cái kiểu đó, thì mình cũng thành ra có tội, tội khác, nhưng vẫn là tội.

Vậy nên trong câu chuyện này, chẳng có ai thắng trọn vẹn hết.

Bà vợ giữ được cái quyền riêng tư trên giấy tờ, nhưng gia đình thì coi như xong.

Ông chồng chứng minh được vợ ngoại tình, nhưng đồng thời cũng chứng minh luôn cho thiên hạ thấy cách mình đi tìm công lý cũng có vấn đề.

Còn con robot hút bụi, tội nghiệp, chắc từ bữa đó về sau chỉ được giao đúng một nhiệm vụ: hút bụi. Ai biểu chủ nhà bắt nó kiêm thêm cái chức thám tử tư chi cho khổ thân nó.

Nhưng gạt cái cười qua một bên, đọng lại vẫn là một chuyện đáng suy nghĩ: cái đúng của mình không có nghĩa là giấy thông hành cho mọi việc mình làm. Biết người ta ăn cắp, không có nghĩa mình được quyền đột nhập nhà người ta lấy lại đồ. Biết người ta nói dối, không có nghĩa mình được quyền nói dối trả đũa. Và phát hiện người đầu ấp tay gối phản bội mình, cũng không có nghĩa mình muốn làm gì thì làm để có bằng chứng trong tay.

Luật pháp nó không có hỏi "ai sai trước". Nó chỉ hỏi đúng một câu, lạnh tanh: còn anh, anh làm vậy có đúng luật không?

Câu đó mới là câu đau nhất trong cả vụ này.

Cho nên ở đời, gặp chuyện trái ngang, cái khó không phải là chứng minh người kia sai - cái đó nhiều khi dễ, chỉ cần kiên nhẫn với một cái camera. Cái khó là ngay giữa lúc tức tới muốn lộn bàn, mình vẫn phải ráng giữ cho mình đừng sai theo kiểu khác.

Chứ không, biết đâu mình chưa chắc đã là người bị cắm sừng cuối cùng trong câu chuyện. Có khi còn được cắm thêm một cái án vô đầu, kèm vé tháng ra tòa, cho trọn bộ.

Mà nghĩ cho cùng, thời 4.0 này, robot hút bụi giỏi cỡ nào cũng chỉ giúp mình phát hiện chuyện khuất tất trong nhà, chớ không giúp mình né được luật. Muốn yên cửa yên nhà, có khi không phải lo giữ nhà sạch bụi, mà phải lo giữ lòng mình đừng có bão.

Ai từng đứng ở vị trí ông Chu, chắc hiểu cái cảm giác đó - biết sự thật rồi mà vẫn phải tự hỏi, giá như hôm đó mình đừng mở cái app lên coi.

Hong Khuu

TƯỞNG NIỆM NGÀY 11 THÁNG 9 CỦA NƯỚC MỸ

Ngày này 25 năm về trước hai tòa nhà World Trade Center New York bị khủng bố đánh sập. Sau đó sắt và thép từ 2 tòa nhà này được chở về New Orleans để nấu chảy ra dùng để tạo thành chiếc Hộ Tống Hạm LPD 21 được đặt tên là New York Never Forget. Số lượng sắt thép của hai toà nhà bị đánh sập là 24 tấn và trong số đó 7,5 tấn được dùng để đúc mũi tàu.

Khi thép của toà tháp đôi New York chở tới New Orleans thì tất cả công nhân ở đây đã đón nhận một cách thành kính. Tháng 09/2003 số thép này được cho vào lò nung để đổ khuôn và cả xưởng xem đó là những khoảnh khắc thiêng liêng. Tiêu đề của chiến hạm là "Strength forged through sacrifice. Never Forget" ( Sự hy sinh sẽ luyện thành sức mạnh. Hãy nhớ đừng bao giờ quên )

Tôi là một trong số 700 công nhân của Hãng Northrop Grumman có cơ duyên là đã cùng nhau gắn bó với chiến hạm LPD 21 từ khi còn là đống sắt thép cho đến khi hoàn thành. Số thời gian thực hiện là 5 năm bất kể nắng mưa.

Ngày 29/08/2005 khi còn đang loay hoay chưa xong phần đáy thì bị bão Katrina ập vào. Mưa gió phủ trùm và nhấn chìm thành phố New Orleans. Chúng tôi phải di tản bắt buộc qua Houston và trên đường chạy bão dường nghe như đâu đây trong mưa gió tiếng kêu gào của 2996 oan hồn trong đó có 343 lính cứu hỏa và 72 sĩ quan cảnh sát mà giờ xác thân của họ quyện vào trong từng miếng sắt.

Hai tuần sau vì nhu cầu công việc chúng tôi từ Houston quay trở lại khi bão Rita là cơn bão tiếp theo cơn bão Katrina thay phiên nhau xa luân chiến đang hầm hừ nuốt chững thành phố. Vào xưởng làm, tôi ngồi trên chóp tàu nhìn cảnh vật chung quanh đìu hiu quạnh quẽ vì người dân chưa quay về. Tôi có cảm tưởng trong từng mét sắt của chiếc tàu là những oan hồn lạnh lẽo mà mọi người trong cơn hốt hoảng của bão vô tình quên đi. Tôi liên tưởng đến những người dân tôi bị lính miền Bắc tràn vào giết chết oan uổng trong tết Mậu Thân trong cuộc chiến tranh Việt Nam mà xác xương của họ cũng từng bị chôn vùi vào quên lãng.

Tôi cũng liên tưởng đến những vụ cộng sản âm thầm thảm sát những người thua trận mà không qua xét xử ngay trong những ngày đầu năm 75 khi họ đoạt chiếm thành công lãnh thổ. Tất cả những cái chết được che giấu tinh vi núp sau những mỹ từ đẹp đẽ. Những oan hồn chết bởi sự cuồng vọng của cái ác đều bi thương như nhau.

Ngày 21/08/2009 chiếc LPD 21 USS New York được chuyển giao cho Hải quân Hoa Kỳ để dân chúng chiêm ngưỡng nhân ngày tưởng niệm 8 năm bị khủng bố trước khi nhập vào một trong những hạm đội của Hải quân Mỹ .

Ngày 07/ 09/2009, tại thành phố New York, tàu được chính thức giao trọng trách gìn giữ hòa bình và tự do

Ngày 13/10/2009 tàu xuất hành đến Norfolk, Virginia, nơi thường trú của tàu.

Ngày 02/11/2009 lần đầu tiên, LPD 21 chạy qua hai tòa tháp của New York WTC, chào di tích lịch sử này bằng 21 phát đại bác.

Năm 2011 tên thủ lĩnh của nhóm khủng bố 911 là Osama Bin Laden bị Mỹ săn lùng và bị tiêu diệt tại Pakistan.

Ngày 15/06/2014 một chiếc trực thăng chở một đội đặc nhiệm xuất phát từ chiếc LPD 21 bí mật bay vô đất liền Libya bắt sống Ahmed Abu Khatallah là kẻ chủ mưu tấn công lãnh sự quán Mỹ ở Benghazi ngày 11.9.2012 làm thiệt mạng đại sứ Mỹ Christopher Stevens cùng 3 người Mỹ khác. Tên khủng bố Ahmed Abu Khatallah bị giam giữ trên chiếc tàu này trước khi FBI đem hắn về Mỹ chờ ngày ra tòa trả lời về những tội ác mà hắn gây ra.

Ngày 31/07/2022 phó tướng của Bin Laden là Ayman Al Zawahri cũng đã bị một hoả tiễn định vị tiêu diệt khi hắn đứng một ban công của một toà nhà tại Kabul, Afghanistan.

15 năm sau ( tháng 9/2016 ) tôi lại có dịp đến nơi mà 15 năm trước là những đống sắt đổ nát hoang tàn. Nơi đó bây giờ là tòa cao ốc đẹp hiện đại được gọi là freedom center với một tháp nhọn 1776 feet ( năm 1776 là năm Mỹ tuyên bố độc lập ). Bên ngoài tòa nhà có hình dáng hai cánh của con chim đại bàng trắng quốc huy của nước Mỹ và bên trong chìm sâu dưới lòng đất là shopping mall vô cùng xinh đẹp và tráng lệ. Đứng phía trên nhìn xuống hun hút như lạc vào chốn bồng lai tiên cảnh.

Ai bảo nước Mỹ không thù dai? Khi đã đụng vào tánh mạng của người dân của họ ngay trên lãnh thồ của họ thì xem như món nợ đó họ tìm cách tính sổ cho bằng được. Bằng chứng sắt của hai toà nhà tại New York, sắt của chiếc máy bay đâm vào ngũ giác đài cũng như sắt của chiếc máy bay bị rớt ở Pennsylvania họ đem nấu chảy để làm thành các chiến hạm LPD 21, LPD 23, LPD 25 để ghi nhớ kẻ thù của họ là ai. Nhưng đất nước họ luôn tiến về phía trước.

Chiếc Hộ Tống Hạm LPD 21 có lịch sử gắn liền với hai biến cố của nước Mỹ ( 911 và Katrina ) mà tôi có cơ duyên được gắn bó khi còn là đống sắt vụn đến khi hoàn thành.

Quan Dương

* Hình chiến hạm LPD 21 sau khi hoàn thành và vài tấm chụp tôi khi còn là công nhân trên chiến hạm

“Đi chơi với anh đi. Đến năm 30 tuổi anh sẽ làm CEO."

Năm 1983, một thằng nhóc 20 tuổi, gầy gò, nói tiếng Anh còn ngọng, nhìn cô bạn cùng lab hơn mình 2 tuổi và phán một câu xanh rờn như thế.

Cô ấy gật đầu.

10 năm sau, thằng nhóc đó giữ đúng lời hứa và trở thành CEO của công ty 3000 TỶ ĐÔ.

Cậu trai ấy là Jensen Huang

Cô gái được nghe lời đó, tên là Lori Mills.

10 năm sau, đúng sinh nhật tuổi 30, Jensen Huang thành lập Nvidia.

40 năm sau, cậu sinh viên bị bắt nạt ở trường nội trú Kentucky năm nào đã khiến cả thế giới phải xếp hàng xin mua những con chip trị giá hàng trăm tỷ đô.

Nhưng giữa đỉnh cao hào quang của Silicon Valley - nơi tiền bạc, quyền lực và những cuộc ly hôn triệu đô diễn ra như cơm bữa - người ta vẫn thấy ông mặc chiếc áo da đen quen thuộc, nắm chặt tay Lori đi qua mọi thảm đỏ.

Nguyện ước năm 20 tuổi không chỉ là câu nói đùa của một gã trai trẻ.

Nó là lời khởi đầu cho một chiến lược quản trị đặc biệt nhất thế giới: Chung Thủy Ngược.

1. Hôn nhân không phải là bến đỗ, đó là Phòng Lab thứ hai

Lori không phải một "người vợ hậu phương" thụ động đứng sau lưng chồng. Bà là kỹ sư điện, là đối tác phòng lab đầu tiên của Jensen. Bà hiểu rõ ngôn ngữ bán dẫn, hiểu cái giá của một con chip lỗi, và hiểu nguyên lý của những thuật toán.

Khi Nvidia đứng trên bờ vực phá sản vào năm 1995 sau thất bại của dòng chip NV1, Phố Wall quay lưng, báo chí cười nhạo "mấy kẻ điên chống lại Intel", chính Lori là người nói: "Anh cứ làm đi, em lo tiền nhà."

Sự thấu hiểu đó không đến từ sự hy sinh mù quáng. Nó đến từ sự đồng điệu về tư duy (Cognitive Alignment). Lori hiểu cái logic đằng sau giấc mơ của chồng. Khi một người lãnh đạo lao ra chiến trường khắc nghiệt nhất hành tinh, thứ họ cần nhất không phải là sự thương hại, mà là một đồng minh chiến lược biết chính xác họ đang chiến đấu vì điều gì.

2. Điểm tựa không biến đổi giữa một thế giới điên đảo

Ngành bán dẫn là một trò chơi tàn nhẫn. Chỉ một quyết định sai, hàng tỷ đô la bay màu. Chu kỳ công nghệ đào thải lãnh đạo theo từng năm.

Làm thế nào để một người đàn ông giữ được sự sáng suốt suốt 30 năm để đưa Nvidia từ một quán ăn Denny's lên đỉnh thế giới?

Câu trả lời nằm ở mâm cơm lúc 7 giờ tối.

Dù công ty đang cháy, dù cổ phiếu đang lao dốc hay lên đỉnh, Jensen luôn giữ kỷ luật về nhà ăn cơm với Lori. Khi thế giới bên ngoài là một vùng biến động cực hạn (Extreme Volatility), thì căn nhà 40 năm không đổi chủ, người vợ 40 năm không đổi thay chính là Bộ Giảm Chấn (Buffer System) giúp bộ não của ông không bị gãy đổ.

Người ta nghĩ chung thủy là sự ràng buộc. Với Jensen, chung thủy là sự tự do tuyệt đối. Khi bạn không tốn năng lượng cho những xao nhãng, những cám dỗ, những tính toán thiệt hơn trong tình cảm, bạn sẽ có trọn vẹn 100% năng lượng để tập trung vào mục tiêu tối thượng.

3. Sự kiên định dài hạn: Từ Mối Tình 40 năm đến Công Nghệ 20 năm

Hãy nhìn vào cách Jensen yêu một người và cách ông làm công nghệ, bạn sẽ thấy một bản sắc duy nhất: Long-termism (Sự kiên định dài hạn).

Một người đàn ông đủ kiên nhẫn để chăm sóc, giữ gìn một mối tình qua 4 thập nien, kinh qua đủ mọi thăng trầm từ bàn tay trắng đến đỉnh cao danh vọng - chính là người đàn ông đủ kiên nhẫn để đổ hàng tỷ đô la vào kiến trúc CUDA suốt 20 năm mặc cho giới đầu tư chửi rủa là "lãng phí", chỉ để chờ đến ngày kỷ nguyên AI bùng nổ.

Nhân hiệu đắt giá nhất của Jensen Huang không đến từ chiếc áo da hay những bài diễn thuyết hào nhoáng. Nó đến từ sự nhất quán. Cách ông đối xử với Lori năm 1983 chính là cách ông đối xử với Nvidia hôm nay: Không bỏ cuộc, không phản bội cam kết ban đầu, và không để hào quang làm mờ mắt.

Silicon Valley dạy người ta cách tối ưu hóa lợi nhuận, cách gọi vốn, cách sa thải, và cách vắt kiệt bản thân.

Nhưng Jensen Huang lại dạy cho giới tinh hoa công nghệ một bài học ngược lại: Di sản lớn nhất của một người đàn ông không phải là đế chế hàng trăm tỷ đô hay vị trí tỷ phú. Di sản lớn nhất là sau 40 năm giông bão, khi ngoảnh lại, gia đình vẫn còn nguyên vẹn, và người đi cùng bạn từ phòng lab năm 20 tuổi vẫn đang cùng bạn ăn mâm cơm lúc 7 giờ tối.

Muốn đi nhanh, hãy đi một mình.

Muốn đi xa đến tận kỷ nguyên AI... hãy chọn cho mình một đồng minh, và can đảm chung thủy với lựa chọn đó đến cùng.

Lắng nghe câu chuyện của Jensen Huang

Nhìn lại hành trình của chính mình, có bao giờ bạn nhận ra bản thân đang mắc kẹt ở một trong những cái bẫy này?

1. Hy sinh gia đình để đổi lấy sự nghiệp, nhưng khi áp lực công việc chạm ngưỡng, bạn nhận ra mình không còn một "bộ giảm chấn" nào để quay về?

2. Thiếu một đồng minh chiến lược thấu hiểu, luôn phải gồng mình chiến đấu một mình vì người đồng hành không hiểu logic và áp lực bạn đang gánh vác?

3. Mất tập trung vào mục tiêu dài hạn, dễ bị xao nhãng bởi những cơ hội ngắn hạn hay hào quang ảo bên ngoài mà quên mất giá trị cốt lõi?

Nếu bạn biết một người anh, một người bạn hay một đối tác đang gồng mình giữa cơn bão khởi nghiệp và dần đánh mất mâm cơm gia đình - hãy chia sẻ (share) bài viết này đến họ.

Một hành động chia sẻ hôm nay có thể giúp ai đó giữ lại điểm tựa quan trọng nhất cuộc đời mình.

Nguyễn Hà Thành

TẠM BIỆT ĐẢO KHARG: Ông Trump Cuối Cùng Đã Tấn Công "Huyết Mạch" Dầu Khí Của Iran và Phát Tín Hiệu Cảnh Báo Mạnh Mẽ Tới Chế Độ Này

Đêm 8.9, đảo Kharg đang chìm trong biển lửa. Sau nhiều tháng kiềm chế trong khi Tehran liên tục dùng tiền bán dầu để tài trợ cho tên lửa, các lực lượng ủy nhiệm và hoạt động khủng bố, Tổng thống Trump đã cho phép quân đội Mỹ tấn công các tàu chở dầu của Iran gần trung tâm xuất khẩu chính của chế độ này. Chiến dịch này đánh dấu sự thay đổi rõ rệt so với tiền lệ chỉ cảnh báo suông mà không có hành động thực tế. Các quan chức nắm rõ kế hoạch cho biết Tổng thống đã chờ đợi cho đến khi các yếu tố quân sự và kinh tế được chuẩn bị kỹ lưỡng, thay vì vội vã thực hiện một đòn trừng phạt hời hợt, mang tính hình thức và dễ dàng đảo ngược.

Ông Trump thực ra đã báo trước động thái này. "Tạm biệt Kharg," ông từng cảnh báo, khẳng định rõ ràng rằng hòn đảo vốn là nguồn cung cấp dòng tiền cho chế độ Iran sẽ không còn là khu vực bất khả xâm phạm. Kharg không chỉ đơn thuần là một mục tiêu quân sự; đây chính là nơi Tehran kiếm tiền để chi trả cho các nhóm dân quân, tên lửa và những chiến dịch đã cướp đi sinh mạng người Mỹ cũng như gây bất ổn cho khu vực suốt nhiều năm qua. Việc tấn công các tàu chở dầu và chính trạm xuất khẩu này nhằm mục đích cắt đứt nguồn thu ngay tại gốc rễ, thay vì tiếp tục màn kịch trừng phạt mà chế độ này đã học được cách lách luật để đối phó.

Đây dường như là nước đi quyết định (endgame), chứ không phải là một chương mới trong kịch bản suy yếu dần dần. Ông Trump đã chấm dứt cách tiếp cận coi giới lãnh đạo Iran là một vấn đề có thể kiểm soát bằng những tuyên bố và các biện pháp gây sức ép nhỏ giọt. Bằng cách nhắm vào "động cơ kinh tế" duy trì sự tồn tại của chế độ, chính quyền Mỹ đang buộc Tehran phải lựa chọn giữa mạng lưới khủng bố và sự sống còn của chính mình. 

Dù giới giáo sĩ cầm quyền (mullah) có chùn bước hay ngoan cố leo thang căng thẳng, thông điệp từ Washington đã không còn mơ hồ: thời kỳ được hưởng lợi dễ dàng đã chấm dứt.

Jonathan Gregory

IRAN - NGÀY 8 THÁNG 9 NĂM 2026