Sau Ngày Đứt Phim
Có những cái chết không có đám tang.
Không có quan tài.
Chỉ có con người ta… mỗi ngày bớt đi một phần mình, cho đến khi không còn gì để mất nữa.
⸻
Mưa Sài Gòn không lớn.
Nhưng dai dẳng.
Như một thứ gì đó cố tình không cho người ta khô ráo.
Tú đứng dưới mái hiên mục nát ở Bến xe Miền Đông. Áo ướt sũng, dính vào da thịt lạnh ngắt. Anh không run vì lạnh. Anh run vì kiệt sức.
Và vì… không còn biết hôm nay mình sống để làm gì nữa.
Một chiếc xe tải trờ tới. Bao gạo quăng xuống, bụi bay mù.
— “Ê! Thằng Tú!”
Ông Cai quát, giọng to.
— “Đứng đó làm cảnh hả? Vô làm!”
Tú bước tới. Lưng anh khựng lại một nhịp, như cái gì đó bên trong vừa gãy thêm một đoạn.
— “Dạ… cho tôi… nghỉ chút… lưng tôi…”
Chưa nói hết câu.
Chát!
Cái tát quật ngang mặt.
Tú loạng choạng, tai ù đi.
Thằng Tèo cười, giọng sặc mùi khinh bỉ:
— “Lưng đau? Hồi xưa bắn súng được, giờ vác bao gạo không nổi à?”
Ông Cai dí điếu thuốc đang cháy vào tường, ghé sát mặt Tú:
— “Nghe cho rõ. Ở đây không có thương hại. Làm được thì sống. Không làm… thì biến.”
Tú không nói nữa.
Anh cúi xuống, ôm bao gạo.
Nhấc không nổi.
Anh thử lần nữa.
Vai rung lên.
Cắn răng.
Nhấc.
Bao gạo đặt lên vai. Một giây… hai giây…Rồi bước.
Mỗi bước đi như dẫm lên chính xương mình.
Phía sau, tiếng cười bật ra.
— “Coi kìa… anh hùng!”
Không ai bênh. Không ai muốn nhìn. Ở đây, ai cũng đang cố sống. Không ai còn sức để thấy người khác đau.
Chiều xuống.
Tú lê khó nhọc từng bước tới trụ sở phường. Cánh cửa gỗ đóng nghe “ cạch” phía sau lưng anh, nghe như tiếng khóa phận tù lớn.
Cán bộ Hiển ngồi đó, áo thẳng nếp, bàn sạch bóng.
Hai thế giới. Hai hoàn cảnh!
Một bàn.
Hiển không nhìn Tú.
— “Ngồi.”
Tú ngồi. Mép ghế.
Hai tay đặt lên đầu gối. Run.
Hiển lật hồ sơ.
— “Anh biết vì sao anh ở đây không?”
— “…dạ…”
— “Nói.”
— “…đóng góp…”
Hiển ngẩng lên. Cười nhạt.
— “Còn biết điều.”
Hắn đẩy tờ giấy tới.
— “Tuần này, mức mới. Cao hơn.”
Tú nhìn con số. Cổ họng nghẹn lại.
— “Tôi… không có…”
Hiển dựa lưng ra ghế. Im lặng vài giây. Rồi nói chậm rãi:
— “Anh có biết… chỉ cần tôi ký một cái… là cả nhà anh đi kinh tế mới trong đêm không?”
Tú ngẩng lên. Mắt đỏ.
— “Con tôi… nó bệnh… nó không đi nổi…”
— “Thì chết trên đó.” — Hiển nói nhẹ như không, “Ở đâu mà chẳng chết.”
Câu nói như một án tử.
Không cần la hét.
Không cần giận dữ.
Chỉ cần… lạnh.
Tú cúi đầu. Một lúc lâu.
Anh thò tay vào quần, lấy ra những tờ tiền ướt nhẹp. Đặt lên bàn.
— “…tôi chỉ còn nhiêu…”
Hiển không đếm. Kéo ngăn ra, tay lùa xuống.
— “Lần sau đừng để tôi nhắc.”
⸻
Đêm. Không có đèn. Chỉ có ánh sáng yếu ớt từ nhà bên hắt qua. Tú bước vào nhà.
Rồi đứng sững. Nhà… không còn là nhà nữa.
Tủ bị lật. Nồi niêu văng khắp nơi. Chị Thắm ngồi bệt dưới đất, ôm con Út. Con bé co giật, môi tím tái.
— “Anh… anh về rồi…”
Giọng chị nghẹn lời.
Bà Ba đứng giữa nhà. Tay cầm sổ. Không quay lại.
— “Đúng lúc lắm.”
Tú lao tới:
— “Chuyện gì… vậy…?”
Một tên dân phòng giơ bộ đồ rằn ri lên:
— “Cái này của ai?”
Tú chết lặng. Không cần trả lời. Ai cũng biết.
Chị Thắm bò tới, ôm chân bà Ba:
— “Lạy chị… tụi em không có gì hết… cái này… chỉ là… kỷ niệm…”
Bà Ba gỡ tay chị ra. Như gỡ một thứ vướng víu.
— “Kỷ niệm không đúng chỗ… là tội.”
Bà cúi xuống, ghi vào sổ.
Tiếng bút bi kéo một đường dài. Nghe rõ như lưỡi hái thần chết!
Rất rõ.
— “Sáng mai. 8 giờ. Cả nhà đi kinh tế mới.”
Tú đứng đó. Không xin nữa.
Không nói nữa.
Anh hiểu. Không phải họ không nghe. Mà là… họ không cần nghe.
Con Út giật mạnh. Một tiếng nấc. Rồi im.
Chị Thắm hoảng loạn:
— “Con… con ơi…!”
Tú bước tới. Quỳ xuống. Đặt tay lên ngực con. Không còn nhịp. Anh không khóc.
Chỉ ngồi đó. Như một cái xác.
Ngoài trời, mưa vẫn rơi.
Không ai biết trong căn nhà đó vừa có một đứa trẻ chết.
Không ai cần biết.
Sáng mai… xe vẫn tới. Danh sách vẫn đọc. Người vẫn bị chở đi. Như hàng hóa.
Không tên.
Không quá khứ.
Có những con người không chết trong chiến tranh.
Họ sống sót. Để rồi… bị nghiền nát trong hòa bình.
Chậm hơn.
Lặng lẽ hơn.
Nhưng tàn nhẫn hơn rất nhiều.
Phạm Sơn liêm
