title

CHUYỆN TỬ TẾ

(TG: Kỳ tích diệu kỳ)

*

Zoya Ivanovna đang đi xe buýt đến nhà con trai. Hôm nay là sinh nhật của cháu nội. Cả gia đình quyết định nghỉ ngơi và chúc mừng đứa trẻ.

Bà ngồi cạnh cửa sổ, nhìn những ánh đèn dần thắp sáng trong các căn hộ và trận bão tuyết ngày một dữ dội bên ngoài. Người đi bộ hối hả về nhà, quấn chặt khăn quàng, kéo sụp mũ trùm đầu. Đêm nay hứa hẹn sẽ vô cùng giá rét.

Zoya Ivanovna sẽ xuống ở trạm cuối. Nhân viên soát vé đi lại giữa các hàng ghế để bán vé cho hành khách. Đột nhiên, anh ta lên tiếng nói với hai chàng trai trẻ ngồi ngay phía trước bà.

– Trạm này là trạm cuối rồi, hai cậu phải trả tiền mua vé lại, mua vé mới đi. Trên tuyến có thanh tra đấy, vì hai cậu mà tôi sẽ bị phạt mất. Hoặc là hai cậu xuống xe.

Hai chàng trai bối rối, ngập ngừng không muốn xuống.

Zoya Ivanovna xen vào cuộc trò chuyện và hỏi:

– Hai cháu lên xe từ trạm nào?

– Ở trạm gần sân vận động ạ...

– Đúng rồi, hai cháu phải trả tiền thôi, xe buýt bắt đầu vòng chuyến mới rồi. Quy định của họ là như vậy. Đừng làm khó chú soát vé. Làm thế không hay đâu, các cháu...

Hai chàng trai vẫn lúng túng.

– Hai cháu muốn đi đâu?

– Đến trạm "Yubileynaya" ạ.

– Thế sao lại lên xe ở phía bên này, đáng lẽ phải đón ở trạm bên kia đường chứ?

– Tại tụi cháu lạnh quá, chờ xe buýt mãi không thấy (ngoài trời lúc đó là -25°C)...

– Hết sạch tiền rồi hay sao?

– Ngại quá ạ, nhưng thật sự tụi cháu không còn tiền. Sang tuần mới có học bổng...

Zoya Ivanovna với tay lấy chiếc ví của mình.

– Chú đừng lo, tôi sẽ trả tiền cho hai đứa. Trời rét thế này không thể để tụi nó đi bộ tận bảy trạm được.

Một chàng trai ngồi sững người vì ngạc nhiên. Chàng trai thứ hai quay lại nhìn Zoya Ivanovna mấy lần, ngơ ngác rồi rối rít cảm ơn. Trước đó, họ đã hình dung ra cảnh mình bị bỏ lại ở nơi đất khách quê người, ngay trạm cuối cùng, trong cái lạnh cắt da cắt thịt mà không một xu dính túi.

Cậu thanh niên lại nói lời cảm ơn lần nữa. Người phụ nữ ôn tồn đáp:

– Không cần cảm ơn đâu. Ai rồi cũng có lúc rơi vào hoàn cảnh này. Chúng ta nên giúp đỡ lẫn nhau. Lần sau, các cháu hãy làm điều tốt và giúp đỡ người khác nhé!

Cả hai gật đầu trong im lặng.

Nơi Zoya Ivanovna đến là nhà con trai. Bà kể lại chuyện hai cậu con trai cho mọi người nghe. Cô con dâu liền bảo:

– Mẹ tốt bụng quá. Chắc tụi nó nướng hết tiền vào bia rượu rồi, thế mà mẹ lại lấy tiền lương hưu của mình ra tài trợ cho chúng nó.

– Lenochka này, mẹ cũng từng rơi vào hoàn cảnh tương tự rồi. Giờ nhớ lại vẫn thấy sợ. Thế nên mẹ mới tâm niệm mua vé giúp hai đứa nó.

Rồi Zoya Ivanovna kể lại câu chuyện năm xưa.

– Mọi người nhớ lúc mẹ nhận được tin em gái bị bệnh không? Mẹ vội vã vơ vội đồ đạc rồi đi ngay. Đầu tiên là đi tàu hỏa, sau đó đi xe buýt suốt ba tiếng đồng hồ. Đến nơi thì đã quá muộn. Bác sĩ không cứu được. Mẹ phải đứng ra lo liệu đám tang. Raya vốn sống một mình mà...

Đến lúc sửa soạn về nhà, trong túi mẹ chỉ còn vài đồng tiền lẻ. Chỉ đủ tiền đi đến ga tàu hỏa. Mẹ cũng chẳng nhớ là mình làm rơi tiền hay mang theo quá ít nữa... Không nhớ nổi. Mẹ đứng ở ga tàu mà không biết phải làm sao. Thiếu mất khoảng một nghìn rưỡi rúp. Mẹ đành tháo đôi bông tai bạc đang đeo ra mang vào tiệm cầm đồ. Nhưng người ta không nhận. Bước ra khỏi đó, mẹ chực khóc. Đến mức muốn đi ăn xin luôn. Trông mẹ lúc đó suy sụp lắm.

Đột nhiên, có một người đàn ông tiến lại gần, trông bặm trợn chẳng khác gì giang hồ. Mẹ đã để ý thấy hắn ở trong tiệm cầm đồ rồi, hắn cứ đứng xem cái gì đó ở tủ kính trong lúc mẹ van xin người ta nhận đôi bông tai và kể về chuyện xui xẻo của mình. Hắn bước đến, ấn tiền vào tay mẹ rồi quay lưng đi thẳng, chẳng buồn nghe mẹ nói lời cảm ơn. Nước mắt mẹ cứ thế trào ra, mẹ không ngờ lại nhận được sự giúp đỡ từ một người hoàn toàn xa lạ như vậy.

Hôm nay mẹ trao đi điều tốt đẹp cho hai cậu con trai đó, rồi hai đứa nó sẽ lại truyền tiếp điều tốt đẹp ấy cho người khác. Cuộc sống này vốn dĩ đã có quá nhiều điều cay đắng rồi...

*

(LĐH* st & dịch)