Đi tù vì chơi và hát nhạc lãng mạn
Ông Toán “Xồm” tên thật là Phan Thắng Toán, sinh năm 1932, khuôn mặt đẹp trai lai Tây, con nhà giàu học trường Tây, gia đình trí thức bề thế có biệt thự 98 Tô Hiến Thành đoạn giao cắt Thể Giao và Nguyễn Đình Chiểu, nhưng ông không theo cha mẹ di cư vào Nam mà ở lại Hà Nội sau năm 1954.
Theo như lời ông Lộc Vàng kể thì khi ra tòa nghe đọc tội trạng, ông mới biết ông nội ông Toán Xồm từng là thị trưởng thành phố Hải Phòng, bà nội là người Pháp, bản thân ông Toán Xồm từng đi lính và làm thư ký đánh máy cho trung tướng phụ trách trung tâm mật mã trung ương Pháp.
Trong vụ án văn nghệ “Toán Xồm - Lộc Vàng” năm 1971 xử 7 người đi tù vì chơi và hát nhạc tiền chiến tân nhạc lãng mạn, ông Toán bị tuyên án 15 năm tù giam và bị tước quyền công dân 5 năm do lý lịch phức tạp trên. Năm 1973, ông được giảm án 3 năm và ra tù năm 1980. Trong tù ông đã thuộc vào toán mất sức.
Bị bắt năm 36 tuổi, được trả tự do ở tuổi 48, ông Toán cũng chẳng còn nhà cửa lẫn gia đình. Khủng hoảng tâm lý nặng nề vì xin đi làm ở đâu cũng không nhận và né tránh, ông chán đời và tìm quên bên men rượu trên hè phố ngay gần ngồi biệt thự cũ. Những bức hình cuối cùng này được nhiếp ảnh gia Nguyễn Đình Toán chụp ngày 23/4/1994 khi ông Lộc Vàng đến thăm bạn trước khi ông Toán Xồm mất vì kiệt sức ngay trên vỉa hè đó trong ngày 30/4/1994, đúng 7 ngày sau đó.
Nhưng trong những bức ảnh của những ngày tháng cuối đời ấy, nụ cười trên môi và ánh mắt ấy vẫn rất hiền từ …




No comments:
Post a Comment