title

Khát vọng hồi hương của người Venezuela

Bây giờ, khi tay độc tài Maduro mới bị bắt và bàn về chuyện người Venezuela hồi hương có vẻ còn quá sớm.

Nhưng đó lại là khát vọng của đa số người dân họ phải lưu vong nhiều năm nay.

Theo dõi từ báo chí và mạng xã hội, phần lớn cộng đồng người Venezuela lưu vong (gọi là diaspora, khoảng 8 triệu người) bày tỏ niềm hy vọng và mong muốn trở về quê hương sau khi Nicolás Maduro bị bắt.

Hàng loạt báo chí quốc tế (Fox News, CNN, Reuters, Miami Herald, BBC, Infobae, El Tiempo) ghi nhận cảnh ăn mừng lớn ở các cộng đồng Venezuela tại Miami (Doral - "Doralzuela"), Madrid, Lima, Bogotá, Santiago de Chile, Quito, Buenos Aires, New York...

Người dân vẫy cờ, hát quốc ca, khóc vì vui mừng, gọi đây là "khoảnh khắc lịch sử" và "ánh sáng cuối đường hầm".

Nhiều người trực tiếp nói về việc trở về: "Estamos superfelices porque ya Venezuela es libre y pensamos regresar a nuestro país" (Chúng tôi rất hạnh phúc vì Venezuela đã tự do và chúng tôi dự định trở về theo CNN Español).

"Dejar la familia atrás fue muy difícil, pero hoy creemos que podemos volver a nuestra patria" (Rất khó rời bỏ gia đình, nhưng hôm nay chúng tôi tin có thể trở về, theo El Tiempo, Bogotá).

"No veo la hora de regresar a mi país" (Tôi không thể chờ để trở về, từ tờ Santiago de Chile).

Một người ở Peru nói: "I hoped to go back" (Tôi hy vọng được trở về) vì cha mẹ vẫn ở Venezuela (theo Reuters).

Tổng thống Peru cũng tuyên bố sẽ hỗ trợ người Venezuela trở về bất kể tình trạng di trú...

Trẹn mạng X, nếu search từ "diaspora" sẽ thấy khát vọng đó lớn như thế nào, tỷ du như các câu kiểu này lập đi lập lại: "Millions of Venezuelans will come back home", "They're packing their bags and planning to return home ASAP", "The dream is to go back Home"...

Tuy vậy, vẫn còn một số người bày tỏ nỗi lo lắng về bất ổn ngắn hạn như Chế độ chavismo vẫn còn, hệ thống cảnh sát, an ninh, quân đội chưa suy yếu, có thể sẽ có những cuộc trả thù, bạo lực, hoặc hỗn loạn chuyển tiếp.

Một phần trong số họ định cư lâu năm, hoặc học vấn cao hiện ở Mỹ, Tây Ban Nha, Colombia..., xây dựng và ổn định cuộc sống mới, nên có thể chỉ về thăm chứ không có ý định định cư trở lại ngay.

Một số khác cho rằng không phải tất cả sẽ trở về ngay, vì cần thời gian ổn định kinh tế, chính trị, và một số thì đã mất hy vọng hoàn toàn.

Cần biết từ năm 2014, khoảng 8 triệu người Venezuela, tương đương 22.5% dân số, đã rời bỏ đất nước tìm kiếm cuộc sống tốt hơn ở nước ngoài. Trong số này, 85% (khoảng 6.59 triệu người) đang sống ở các quốc gia Mỹ Latinh và Caribe, chủ yếu là Colombia, Peru, Chile, Ecuador và Brazil.

Riêng chỉ trong năm 2024, có 238 ngàn người Venezuela đã băng qua Khe Darién nguy hiểm, một trong những tuyến đường di cư khắc nghiệt nhất thế giới nối Colombia và Panama, để hướng đến nước Mỹ.

Cuộc di cư khổng lồ này không chỉ gây áp lực nhân đạo lên các quốc gia láng giềng mà còn làm thay đổi căn bản cơ cấu nhân khẩu của Venezuela, làm thâm hụt số sinh khoảng 500 ngàn trẻ em kể từ năm 2014 và tỷ lệ người cao tuổi tăng 10%.

Số người Venezuela lưu vong (diaspora) tại Top 10 quốc gia:

1. Colombia: 2,810,358

2. Peru: 1,662,889

3. United States: 759,664

4. Chile: 729,000

5. Spain: 700,769

6. Brazil: 672,894

7. Ecuador: 444,778

8. Argentina: 197,395

9. Dominican Republic: 125,549

10.Mexico: 106,015

Source: GeoPolaris (2025)

Với con số khổng lồ người di tản như vậy, tất nhiên bên cạnh những người hiền lành chăm chỉ làm ăn thì cũng có bọn bất lương, bên cạnh người đấu tranh thì cũng có bọn cơ hội vân vân. Nhưng có một số thành quả có thể ghi nhận như sự thành công trong việc hòa nhập kinh tế tại các nước lưu trú, có thể kể

Đóng góp GDP: Người Venezuela lưu vong đóng góp hơn $10 tỷ đô mỗi năm cho nền kinh tế khu vực Mỹ Latinh. Tại các nước như Aruba hay Panama, các doanh nghiệp do người lưu vong làm chủ đã tạo ra hàng chục ngàn việc làm và hàng tỷ đô vốn đầu tư.

Nhiều người có trình độ đại học hoặc kỹ thuật cao, cũng giúp bổ sung nguồn cung lao động chất lượng cho nước sở tại.

Còn tại Mỹ, có khoảng 75% người nhập cư Venezuela tham gia vào lực lượng lao động vào năm 2025, cao hơn hẳn so với tỷ lệ của người bản xứ hay các nhóm nhập cư khác, theo Viện Chính sách Di cư (Migration Policy Institute - MPI).

Theo phân tích của MPI và World Bank, tỷ lệ tham gia lao động cao của người Venezuela xuất phát từ các yếu tố sau:

Độ tuổi lao động: 76% người nhập cư Venezuela nằm trong độ tuổi lao động (18-64 tuổi), cao hơn mức 58% của người bản xứ Mỹ.

Nhu cầu kinh tế cấp thiết: Do tình cảnh tị nạn và mới đến, nhiều người Venezuela không thể cho phép mình thất nghiệp và sẵn sàng chấp nhận các công việc ở nhiều lĩnh vực khác nhau (đặc biệt là sản xuất, vận tải và dịch vụ) ngay sau khi nhận được giấy phép làm việc (như thông qua TPS).

Trình độ học vấn: Các làn sóng di cư gần đây vẫn có nhiều người có trình độ đại học hoặc nghề nghiệp cao, thúc đẩy họ tham gia nhanh vào thị trường lao động chính thức hoặc phi chính thức.

Những số liệu về hoà nhập thành công tại Mỹ chắc chắn là một khích lệ lớn với người lưu vong ở Mỹ và họ cũng sẽ thành những nguồn lực giúp tái thiết quê hương từ xa, hậu Maduro.

Và "giấc mơ hồi hương" vẫn đang là một giấc mơ thôi

FB Uyen Vu