Saturday, October 10, 2026

Duyên số

Qua Mỹ lần này tui có dịp thăm ít người quen cũ mà hơn năm chục năm rồi chưa gặp nhau. Nhờ Facebook mà tìm ra tung tích. Không thăm sẽ lỡ cơ hội vì cái tuổi này, chuyện “ra đi” không biết lúc nào. Chị tên Đài Trang. Hơn tui 2 tuổi (74). Chồng khoảng 80, đã bị chậm chạp và nhớ nhớ quên quên.

Chị là hàng xóm, đối diện căn nhà xưa tui đến trọ để đi học ở Saigon. Nói “đối diện” để giải thích rằng phía bên tui ở là khu… nhà nghèo. Bên kia đường là khu biệt thự. Cha của chị có giàn máy ép nhựa đặt ngay sau nhà ở. Người làm đi ngõ sau vào một cái xưởng khá rộng.

Máy ép nhựa nó ra làm sao? Nó có một cái thùng đựng nguyên liệu ở trên cao, hình cái phễu. Nguyên liệu là những hạt nhựa đổ vào cái phễu đó. Hạt nhựa chạy vào khuôn và được làm nóng chảy, một ống bơm hơi thổi vào nữa là thành sản phẩm. Cái ly, đôi dép hay đồ chơi bằng nhựa. Có những hạt mang màu sắc được pha thêm theo công thức để có sản phẩm đẹp mắt.

Ngoài giờ học, tui bước qua đường xin làm ở hãng kiếm chút tiền tiêu vặt, mua sách mua vở, hoặc xem phim mình thích. Chớ hồi đó nhà đông con, gia đình nào cũng bảy tám miệng ăn. Nuôi ăn thôi chớ đâu có tiền xài, khiến mình nhìn cái thứ gì cũng thèm thuồng hết á. Chỉ làm việc vặt vì chưa đủ tuổi đứng máy. Đóng gói sản phẩm hay dùng dao nhỏ cạo những đường viền do khuôn ép không chính xác. Người ghi sổ để trả tiền là cô Trang. Cô làm giúp cha mẹ.

Ông trời bất công. Gia đình giàu có mà chỉ sanh được có một mình cô. Nên cưng lắm. Mướn thầy dạy đàn piano. Đôi lúc nghỉ giải lao, tiếng máy bớt ồn ào, tiếng đàn vang vọng. Cô đang tập bản “ Romance“ Nó khiến tui yêu thích tiếng đàn piano từ dạo ấy cũng như thuộc lòng từng giai điệu.

Tuổi trẻ tui hay mơ mộng. Ước gì mình là … chồng cô ấy hén, giã từ cảnh nghèo khi làm … con rể đại gia. Dĩ nhiên ước mơ chỉ là ước mơ.

Cha cô có người bạn làm xuất nhập cảng. Ông mua hạt nhựa từ công ty của người bạn này. Người này cũng chỉ duy nhất có một anh con trai hiện đang du học ở Tây Đức, ngành kỹ sư hoá học.(thời gian đó nước Đức chia hai, Đông Đức và Tây Đức). Có tiền cho con du học tự túc thì giàu có lắm.

Hai người hẹn rằng sẽ làm sui gia. Thật môn đăng hộ đối. Trang cũng chưa biết mặt chồng tương lai. Nghe người lớn bàn chuyện thì e thẹn mắt chớp chớp.

Có điều ông thầy dạy đàn piano cho cô lại là một sinh viên đẹp trai lãng tử. Trai gái gần nhau ắt nảy sinh tình cảm. Lại thêm cây đàn tiếng nhạc. Hai người yêu nhau hồi nào không hay.

Năm 72, anh phải vào quân ngũ. Anh đậu vào trường Võ Bị Sĩ Quan Dalat. Đài Trang cũng ngưng tiếng đàn vì cũng phải học thi tú tài. Cha mẹ cô kiếm người quản lý nhà máy.

Một lần cô lên Dalat thăm người yêu, đang là một sinh viên sĩ quan. (Kể đến đây bà nhắm mắt lại như hồi tưởng những hình ảnh quá khứ). Khi được nghỉ phép đi chơi ngoài phố. Người sinh viên sĩ quan phải mặc đồng phục. Mùa hè khác, mùa đông khác. Và những quy tắc ứng xử cũng phải chuẩn mực: quý phái, điền đạm. Không phải muốn cười giỡn hay nói lớn tiếng được đâu. Ve áo có lon alpha, bàn tay đeo chiếc nhẫn vàng có số khoá học. Mũ bê rê thường giắt vào cầu vai. Và đôi giày phải đen bóng mà thường ví von : có thể soi gương.

Tui biết vì hồi đó cô có khoe hình hai người chụp chung trên đồi Cù. Ảnh màu loại chụp lấy liền. (Polaroid). Vì cô không được ở lại lâu. Hôm nay đi, hôm sau phải về liền. Cô đi chung với bà quản gia.

Giữ gìn kỹ vậy mà một hôm cô bị …hôi cơm tanh cá ói mửa tùm lum. Gia đình đưa cô về quê ở Cần Thơ chữa trị. Sau đó cô trở về, mặn mà hơn xưa. Cũng cuối năm đó, anh con trai gia đình sui gia cũng về nước. Họ có một đám cưới lớn.

Chưa đầy một năm, ngày 30/4/75 ập đến. Nhà họ giàu nên có cách ra đi mau chóng bỏ lại toàn bộ gia sản. Sau này nghe nói họ định cư tại Mỹ. Trang có hai con với chồng. Tuy nhiên chồng của Trang, thời du học đã sống chung với cô gái khác. Mươi năm sau đó họ tìm lại nhau và xây dựng cuộc sống khác, bỏ Trang một mình nơi xứ người. Cha mẹ giờ già yếu. Trang bươn chải làm ăn. Làm đâu thua đó, vốn liếng gia đình cạn dần.

Một lần cô đi xem bói. Một thầy phán rằng cô có ba đứa con, phải sum họp đầy đủ mới làm ăn được. Cô nói vậy thì thua rồi, mình chỉ hai con mà giờ không sanh được nữa. Thầy bói nói vậy biết làm sao…

Nhưng đó là cô giấu chuyện xưa. Có một lần ăn ở với người mình yêu trong lúc thăm anh, cô có thai liền. Gia đình phải đưa về quê cho khỏi xấu hổ. Họ giữ kín chuyện này. Nên hôn lễ mới thành công. Cô đã quên con mình, một bé trai mà gia đình cô vội vàng đưa vào một cô nhi viện công giáo tại tỉnh Cần Thơ. Đó là sự tội lỗi mà người thầy bói không hiểu sao lại đoán trúng.

Cô hối hận. Sau này cô về VN tìm được con. Rất gian nan, vất vả và tốn kém. Đứa con rơi đã trải qua nhiều trại cô nhi, cháu đã ra ngoài đời làm lụng với mặc cảm. Rất may hệ thống cô nhi công giáo đã có những ghi chép cẩn thận, nhờ vậy mới có ngày mẹ con gặp nhau.

Và một cách nào đó cô đem được con mình qua Mỹ mấy năm sau. Cô đưa tấm hình cho con trai mình mà cô còn giữ như kỷ vật. Nói rằng cha cháu là sĩ quan VNCH, đã mất rồi. Chuyện cũng vào quên lãng. Cháu thông minh, hội nhập mau lẹ. Học nghề y tá, làm trong một bệnh viện ở Wesminter, quận Orange, tiểu bang California.

Bệnh viện có một nữ dược sĩ vào thực tập. Một lần cháu làm việc chung với cô ấy. Đem lòng thương mến. Cô dược sĩ tương lai cũng thích một anh đàn ông manly, rắn rỏi. Quen nhau thời gian mà thấy cái gì cũng hạp ý. Nên cũng muốn tiến tới hôn nhân. Cháu đưa bạn gái về ra mắt mẹ. Trang rất hài lòng. Vì thấy hai người có khuôn mặt phu thê, hứa hẹn cuộc sống hạnh phúc.

Dược sĩ cũng đưa người yêu về ra mắt cha, mẹ cô đã mất lâu rồi. Cháu gặp “ông già vợ”, cũng chợt cảm mến. Nhưng bi kịch xảy ra.

Cháu thấy một quyển album để trên chiếc đàn piano đặt tại phòng khách nên tiện tay mở ra xem. Đầu trang là hình ba vợ tương lai mặc đồ sinh viên sĩ quan, ngồi một mình trên bãi cỏ đồi Cù, Dalat. Gương mặt trẻ giống hệt tấm hình mà mẹ cháu đã đưa cho cháu giữ mấy năm trước. Như linh tính mách bảo, cháu run run chạy về nhà lục tìm tấm ảnh. Đến nhà người yêu mở ra so sánh. Ôi trời, người trong hình giống nhau.

Cha của cô dược sĩ tên Thanh. Sau 75, là khoá sinh nên chỉ học cải tạo có mấy ngày rồi được trả tự do. Anh lấy vợ và cũng được vài đứa con. Lăn lộn ở các vùng kinh tế mới. Gặp dịp, đã đưa gia đình vượt biên thành công. Thanh nào biết mình có con với cô học trò xưa.

Nhưng khi nhìn tấm ảnh là ông hiểu.

Cuối cùng tất cả hội ngộ trên đất Mỹ. Trang và Thanh đã về sống chung cuối đời còn lại. Anh sinh viên sĩ quan xưa giờ là ông già. Có lẩm cẩm, có quên trước quên sau. Tuy nhiên khi ngồi vào chiếc piano, ông là người khác. Tiếng đàn vẫn sắc bén. Cháu và … người iêu thành anh em cùng cha khác mẹ…

Qua câu chuyện của cô Trang, tui lại tin vào… duyên số

No comments:

Blog Archive