title

Ai có thể vận chuyển đến $700 triệu đô tiền mặt qua phi trường?

Chỉ có người Somalia ở Minnepolis làm được chuyện đó. Cục An ninh Vận tải Hoa Kỳ (Transportation Security Administration- TSA) mới phát giác gần $700 triệu đô tiền mặt đã được vận chuyển trong hành lý bởi các nhân viên người Somalia khởi hành từ Phi trường Quốc tế Minneapolis-St. Paul vỏn vẹn trong vòng hai năm.

Điều đáng kinh ngạc này dẫn đến các cuộc điều tra liên bang về quy mô rửa tiền thông qua mạng lưới chuyển tiền không chính thức có tên là Hawala nhưng có liên hệ mật thiết với Somalia.

Minneapolis, nơi có cộng đồng người Somalia lớn nhất Hoa Kỳ (hơn 100 ngàn người), sử dụng gần 1.000 nhân viên người Somalia tại phi trường trong các vị trí như giải quyết vận chuyển hành lý và bán vé, liệu có sự giám sát chặt chẽ nhân viên tại một phi trường lớn vận chuyển 30 triệu hành khách mỗi năm hay không?

TSA đã phát giác và ghi nhận chính xác $692 triệu đô tiền mặt được vận chuyển trong hành lý xách tay hoặc ký gửi của hành khách khởi hành từ Phi trường Quốc tế Minneapolis-St. Paul (MSP) trong 2 năm 2024 và 2025. Năm 2024 khoảng $342 triệu đô. Năm 2025 khoảng $349 triệu đô.

Như vậy, trung bình gần 1 triệu đô mỗi ngày.

Người vận chuyển chủ yếu là một nhóm nhỏ các "người đưa thư" (money couriers) gốc Somalia, thường đi theo cặp hoặc nhóm 2-4 người. Họ mang vali chứa tiền mặt đóng gói thành bó, đôi khi lên đến 1 triệu đô mỗi vali.

Hầu hết tiền này được khai báo hợp pháp với Cơ quan Hải quan Mỹ (Customs) theo quy định (bắt buộc khai báo nếu mang trên $10 ngàn đô khi rời Mỹ). Do đó, không tịch thu ngay lập tức hoặc bắt giữ tại sân bay. TSA chỉ "báo động" và chuyển thông tin cho cơ quan điều tra.

Chuyến bay thường bay từ MSP đến Amsterdam, sau đó chuyển tiếp đến Dubai (UAE), rồi tiền được chuyển tiếp đến Somalia hoặc Trung Đông qua hệ thống chuyển tiền không chính thức Hawala (một hình thức chuyển tiền truyền thống của người Hồi giáo, khó theo dõi).

Số tiền từ MSP lớn gấp từ 10 đến 100 lần so với các phi trường lớn khác như JFK (New York), Atlanta, Dallas hay Los Angeles. MSP chỉ là phi trường xếp hạng 17 về lưu lượng hành khách, nhưng lại là "điểm nóng" chuyển tiền mặt ra ngoại quốc.

Cuộc điều tra của TSA này là một phần của cuộc điều tra lớn hơn về gian lận phúc lợi quy mô hàng tỷ đô ở Minnesota (ước tính lên đến $9 tỷ đô từ các chương trình trợ cấp thực phẩm, nhà ở, Medicaid, và trợ cấp COVID). Một phần có thể xuất phát từ tiền thu lợi bất chính từ gian lận phúc lợi, rửa tiền, hoặckiều hối hợp pháp từ gia đình ở Mỹ gửi về Somalia.

Một số báo cáo cho TSA nghi ngờ rằng một phần tiền có thể đã đến vùng do khủng bố al-Shabaab kiểm soát ở Somalia. Nhóm khủng bố Al-Shabaab thường thu thuế các giao dịch kinh doanh và Hawala ở khu vực do chúng kiểm soát, nên tiền có thể rơi vào tay chúng.

Hầu hết các vụ gian lận này liên quan đến cộng đồng Somalia, như chương trình Feeding Our Future (gian lận hàng trăm triệu đô qua các trung tâm chăm sóc trẻ em giả mạo).

Cựu nhân viên TSA và các người tố giác cho biết họ đã thấy cảnh tượng này hàng tuần trong nhiều năm, nhưng dưới thời chính quyền Biden, ít được để ý. Chỉ một năm trở lại đây, HSI mới đẩy mạnh điều tra, liên kết với các vụ bắt giữ và trừng phạt.

Cũng có nhiều dấu hiệu tương tự ở các phi trường khác như Columbus (Ohio) với $136 triệu đô từ 2023, cũng liên quan đến cộng đồng Somalia (Columbus là cộng đồng Somalia lớn thứ 2 ở Mỹ sau Minneapolis).

Do quy mô sâu rộng và cách thức qua mặt tinh vi, cuộc điều tra chưa kết thúc và có thể sẽ là số tiền lớn hơn nhiều. Tuy nhiên đến bây giờ vẫn chưa có nhân viên MSP nào gốc Somalia bị sa thải liên quan đến việc vận chuyển $700 triệu đô tiền mặt này.