Thursday, May 15, 2025

XIN ĐỪNG XỐI NƯỚC LÊN NGƯỜI ĐỨC PHẬT...!

Lại tới mùa Đức Phật bị chúng sanh tạt nước, xối nước, dội nước lên đầu, mùa Phật Đản. Chưa có cái sanh nhựt nào mà khủng khiếp như sanh nhựt của Đức Phật Thích Ca!

Trong lễ Phật đản người ta hay ghé một cái chậu nước đặt giữa chùa rồi múc vài gáo nước tưới lên bức tượng Đức Phật baby có bàn tay phải chỉ lên Trời gọi là "tắm Phật".

Thiên hạ từ sáng tới tối từ vài trăm ngàn tới vài chục ngàn người cứ múc nước xối ào ào từ đầu Phật tới thân Phật. Rồi có "Tắm Phật online" nữa (??)
Nguồn gốc của Lễ Tắm Phật chưa xác định được là lúc nào và ai bày ra, nhưng nhưng chắc nghi lễ này có ảnh hưởng từ Hindu giáo.

Nhiều người lại cho rằng Tắm Phật có bà con với chuyện rửa tượng Phật khi tiến hành những ngày rằm hồi xưa. Nhưng tắm Phật bằng hình tượng bức tượng Phật baby mà chỉ tay phải lên trời thì rõ ràng là từ ông Trung Quốc.

Lệ tắm Phật là một hình thức nghi lễ tôn giáo chứ không có học thuật cái gì hết.

Tắm Phật để làm gì?

Các sư nói,tắm Phật là để gội rửa tâm mình, gột sạch trần ai để đạt thanh tịnh, trang nghiêm tự thân và tâm. Có gì đó lấn cấn.

Muốn mình sạch thì về gội đầu, tự mình tắm mình. Muốn mình trong lành tâm hồn thì rửa tâm mình mắc gì xối nước Đức Phật?

Một em bé mới sanh mà cứ bị múc nước xối hoài thì còn gì trẻ mới sanh. Tự dưng bắt Phật ra đứng giữa sân chùa cho thiên hạ mạnh ai nấy múc nước xối lên xối xuống thì tội Đức Phật quá!

Cứ nghĩ, con cháu chúng sanh mới đẻ mà bị thiên hạ xối nước như vậy coi có đặng không?

Chúng sanh xối nước Phật xong chụp hình lên khoe đại loại tui đã đạt được một điều gì đó rất lớn trên đường giác ngộ. Cũng tỷ như ăn chay và tụng kinh, niệm Phật mà cứ nghĩ mình đã lên level của tu tập vậy.

Tất cả những ai xối nước Đức Phật, từ người đi chùa tới ông sư bà vãi, hết thảy đều là những người không hiểu giáo lý của Đức Phật.

Không có nước nào gột rửa tâm mình sạch bằng chính tự bản thân mình. Đó chính là tuệ giác, giác ngộ, đó chính là khai ngộ.

Đức hật dạy: “Ta không ban phước, không giáng họa cho ai…”

Phật quan niệm bình đẳng chúng sanh và chúng sanh đều phải tự ý thức bản thân của mình mà sống tốt. Tất cả chúng ta,tự tâm mình, tự ý thức mình, xấu tốt, phước họa do mình,tự đốt đuốc mà đi, chẳng đi đốt đuốc dùm ta được đâu.

Lời Đức Phật dạy:

"Như vậy này Ananda, tỳ kheo tự mình là ngọn đèn cho chính mình, tự mình y tựa chính mình, không y tựa một cái gì khác, dùng chánh pháp làm ngọn đèn, dùng chánh pháp làm chỗ nương tựa, không nương tựa một cái gì khác.

Này Ananda, những ai, hiện nay hay sau khi Ta diệt độ, tự mình là ngọn đèn cho chính mình, tự mình y tựa chính mình, không y tựa một cái gì khác, dùng chánh pháp làm ngọn đèn, dùng chánh pháp làm chỗ nương tựa, không nương tựa một pháp gì khác..."

Có câu 唯 慧 是 業 (Duy tuệ thị nghiệp) nghĩa là lấy trí tuệ làm sự nghiệp.

Lục Tổ Huệ Năng dạy:

"Nầy Thiện tri thức! Trí tuệ quán chiếu trong ngoài sáng suốt, biết bổn tâm mình, nếu biết bổn tâm tức là gốc của sự giải thoát. Nếu được giải thoát tức là Bát Nhã tam muội, tức là vô niệm. Sao gọi là vô niệm? Nếu thấy tất cả pháp mà tâm không nhiễm trước, ấy là vô niệm."

Tuệ giác là gì? Tuệ tiếng Pali là paññā, Sanskrit là prajñā. Trong giáo pháp nguyên thủy: Tuệ là sự nhận biết.

Còn giác trong chữ giác ngộ, thuật ngữ Bodhi bắt nguồn từ budh (thức tĩnh) là trí tuệ, giác ngộ mà Đức Phật đạt được.

Trong Hán tự, chữ 慧(tuệ) nghĩa là sáng láng thông minh, chữ 覺(giác) là tỉnh ra, 覺悟(giác ngộ) là tỉnh ra mà hiểu rõ.

Trong tiếng Pali, Vijja hay Giác hoặc Minh là sự hiểu biết tột cùng và tinh tường có thể dẩn đến những năng lực thần thông.

Tuệ và Giác là hiểu được, thấy rõ, biết rõ, nhận thức rõ và có ý thức tu tập ở mức cao. Tuệ giác bao giờ cũng mang lại cho tư tưởng những ánh sáng mới, những sinh khí mới.

Tuệ giác có được là nhờ hiểu biết, là tri thức, là học hỏi hàng ngày.

Có tuệ giác là có khả năng nhìn bên trong, thấy rõ bản chất sự vật hiện tượng bằng nhận thức thông tuệ chứ không phải cái nhìn bằng mắt thông thường chỉ thấy cái bên ngoài sự vật hiện tượng.

Nhờ có tuệ giác mà con người ta giác ngộ. Tuệ giác cắt đứt mọi đau khổ, sợ hãi, tuyệt vọng, sân hận, giúp con người vững tâm.

Như đã nói, tuệ giác là phải có trí thức và kinh nghiệm sống ở đời.

Nhưng chữ trí tuệ trong Phật nó thâm sâu hơn, nó ngoài hiểu biết và kiến thức còn có sự nhận thức, thấu hiểu, tánh chân lý, tâm an, cảm nhận được pháp của Phật ở mức cao hơn người thường.

Tâm mình sạch hay không là do bản thân mình khi mình cảm thấy có bình an thiệt sự trong lòng.

Bình an là khoảnh lặng trong lòng, là tâm mình nhẹ lại, thở cũng rón rén, mắt phải nheo vui, lòng rông rãi không gợn sóng.

Cái lễ "tắm Phật" này chắc chắn chỉ là một lễ tôn giáo bày ra sau này cho có màu mè hoa lá, kiểu như ăn chay, tụng kinh gõ mõ và niệm "Nam Mô A Di Đà Phật" mà thôi!

Phật đản là chữ Hán 佛誕 mà ra. Đản sanh tức bậc cao quý sanh ra đời. Nhưng sư thực như đã nói, chưa ai biết chánh xác ngày giờ năm Đức Phật sanh ra. Ngày giờ và năm nhập Nát Bàn (qua đời) của Đức Phật cũng không ai rõ.

Sử Phật giáo chép có một ngày hoàng hâu Mayadevi trên đường từ kinh thành Ca Tỳ La Vệ trở về quê. Khi đến vườn Lâm Tỳ Ni, dừng lại nghỉ ngơi, bà tắm ở hồ, rồi bước lên 28 bước đến cây Sala thì sanh hoàng tử Siddhartha Gautam đó là Đức Phật Thích Ca.

Kinh Phật chữ Pali và Sanskrit ghi là Phật đản sanh nhằm ngày trăng tròn tháng Vesak. Theo lịch Ấn Độ, tháng Vesak tương đương với rằm 15 tháng 4 âm lịch.

Nhưng Phật giáo Trung Quốc chép Phật đản sanh vào ngày 8/ 4 âm lịch.

Đại hội Phật giáo thế giới lần đầu tiên tại Colombo, Tích Lan ngày 25 tháng 5 đến 8 tháng 6 năm 1950 thống nhứt ngày Phật đản quốc tế là ngày rằm tháng tư âm lịch.

Nhìn lịch sử ta thấy sau khi truyền vào Tàu và Việt Nam, Phật giáo có lúc vinh quang rực rỡ. Mấy ông sư vừa thần quyền vừa can thiệp thế quyền. T

Thời Lý,chẳng phải Sư Vạn Hạnh lót ổ, góp phần đảo chánh nhà Tiền Lê cho Lý Công Uẩn lên làm vua hay sao?

Tuy nhiên triều đình Nho giáo đã từ từ định hình, đẩy Phật giáo trở vô khuôn viên tự viện của họ. Có nhiều triều đại như Nguyễn không có chức Tăng Thống.

Trong mắt nho gia thì Phật giáo không chút ảnh hưởng gì với chánh trị. Các vua Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị và Tự Đức cũng cầu Phật đó, cũng lạy Phật đó, nhưng giới tăng lữ không ảnh hưởng.

Sau 1858 Pháp chiếm Việt Nam, khi mà triều đình đuối sức, khi mà Nho giáo cơ bản là một học thuyết cai trị không phải là tôn giá. nho giáo không đủ hơi hám “tôn giáo” để địch lại Ki Tô giáo đang được Pháp mở rộng ở Việt Nam, vậy là Phật giáo được nhớ tới.

Trong lịch sử Việt Nam xem nguồn gốc lễ Phật đản chưa có rõ ràng.

Đại Việt sử ký toàn thư có ghi Phật đản thời Lý: ”Cho các sư đi nhiễu xung quanh tụng kinh cầu nguyện cho vua sống lâu.”

Lịch sử VN chép về Phật đản rất ít, hầu như không tả chi tiết. Khi Nho giáo cầm quyền thì Phật đản đôi khi không ai để ý.

Việt Nam phần đông người dân chết mời sư tụng, nhưng họ không hải Phật tử, họ là người Tam Giáo. Thành ra khái niệm Phật đản suốt nhiều trăm năm không hề phổ biến.

Việt Nam thời Pháp có thời loạn lạc, khi Nho học bị Tây học xóa sổ và bên Phật thì chùa nghiêng tượng đổ, dân tình loi nhoi lóc nhóc, cả dân tộc chìm trong mệt nhọc.

Vào những năm 1930 khi tình hình kinh tế Việt Nam khá hơn và tinh thần dân tộc chống Pháp qua giai đoạn trí thức thì ta thấy có một phong trào chấn hưng Phật giáo.

Chấn hưng Phật Giáo là gì?

Là đổi mới, chấn chỉnh lại đạo Phật trước nền văn minh khoa học rực rỡ của Tây phương và sự phát triển của Ki Tô giáo.

Chấn hưng Phật Giáo ở VN bắt đầu từ Sài Gòn, năm 1931 lập Hội Nam Kỳ Nghiên Cứu Phật Học. Hội An Nam Phật học được thành lập từ năm 1932 tại chùa Từ Đàm, Huế.

Các nhà sư uyên bác dịch sách ra chữ quốc ngữ chữ Tây cho dễ hiểu, lập nhiều học viện Phật, làm báo, viết bài nghiên cứu, thâu nạp tín đồ.

Nói chung là xiển dương và khuyếch trương.

Mùng 8 tháng 4 năm Ất Hợi (1935), lần đầu tiên trong lịch sử Phật giáo Việt Nam, Hội An Nam Phật học tổ chức Lễ Phật đản trọng thể và rầm rộ. Tôi viết là “rầm rộ” là có ý.

Bên Ki Tô giáo có ngày lễ giáng sanh, lễ Noel hàng năm vào ngày 25 tháng 12 hàng năm. Vậy thì bên Phật sẽ tổ chức Phật đản trang trọng và đại chúng để thể hiện tinh thần dân tộc đối trọng lại .

Việt Nam ngày càng khốc liệt trong chiến tranh, nhứt là sau 1954 Miền Nam không có ngày nào yên ổn. Có những ngày yên ổn là Tết, Noel, Phật đản thì dân đổ xô ra đường ăn mừng tạm yên tiếng súng. Và cứ thế quy mô của những ngày lễ,trong đó có Phật đản làm ngày càng lớn.

Phật đản thì có có lễ tắm Phật.

Người ta lấy một tượng Phật nhỏ tạc Thích Ca còn sơ sanh bỏ vào cái chậu, rải nhiều thứ bông trong chậu nước, tượng lúc nào cũng chỉ tay phải lên trời.
Khi làm lễ thì cứ lấy cái gáo kế bên múc nước đổ từ đầu tới chưn tượng kêu là tắm Phật. Có một bài kệ tắm Phật bằng Hán tự nữa.

Người ta lý giải rằng một gáo nước tắm Phật là nhắc chúng sanh tắm mình, gột rửa tham sân si, cho cõi ta bà bớt đi tai ương. Nhưng họ quên rằng Đức Phật đã dạy :

"Chỉ có ta làm điều tội lỗi, chỉ có ta tránh điều tội lỗi, chỉ có ta gội rửa cho ta.Trong sạch hay ô nhiễm là tự nơi ta, không ai có thể làm cho người khác trở nên trong sạch."

Tự tâm ta, tự lòng ta, từ trong đầu ta, tim ta, có ai, có nước nào mà rửa cho sạch lòng ta?

Thực ra chẳng biết hình thức tắm Phật này do ai nghĩ ra và có từ lúc nào, cũng như cái lễ vu lan rằm tháng 7 ai nghĩ ra nào bông hồng nào bông trắng?

Lịch sử VN có “ Sự kiện Phật đản,1963” đậm mùi chánh trị.

Một sự hiểu lầm hay cố ý, Phật đản 1963 Huế và những nhà sư rất cực đoan và có động cơ bên trong. Ông Thích Trí Quang là điển hình đã đẩy nó lên cao, người ta cố tình đốt lửa cho cháy bùng lên.

Vậy là ông Ngô Đình Diệm bị dán cho lá bùa “Đàn áp Phật giáo”.

Ít ai biết rằng từ thời TT Ngô Đình Diệm, tại Miền Nam từ năm 1958, ngày Phật đản được công nhận là ngày nghỉ lễ quốc gia của Việt Nam Cộng Hòa.

Sau khi anh em ông Ngô Đình Diệm bị đảo chánh và giết chết. Phật đản 1964 ở Sài Gòn hoành tráng. Sài Gòn ngập tràn Phật đản, cờ phướn tung bay khắp phố phường. Phật giáo ăn mừng sự sụp đổ của chánh quyền Ngô Đình Diệm.

Đó là một Đại lễ Phật đản lớn nhứt từ trước đến nay, lễ đài Phật Đản dựng trước bến Bạch Đằng. Hội đồng quân nhân cách mạng làm cho Phật giáo hả dạ?

Được nước làm tới, người ta đem bàn thờ Phật dựng trước bánh xe tăng. Lịch sử VN nhiều biến động, Phật giáo VN nhiều màu sắc, hơi hám, Đức Phật bị lợi dụng.

Đức Phật bị lợi dụng cho chuyện chánh trị.

Đức Phật từ bi, Ngài đã bỏ bản thân mình xuống, tứ đại giai không bỏ hết tất cả bản ngã của mình cho chúng sanh mà đi theo con đường trung đạo.

Ngai vàng mà Đức Phật còn không màng huống hồ là những cái mang màu sắc hình thức.

Có những việc nhiều người mang danh Phật nhưng Đức Phật không nói được, không phản đối đươc.

Phật giáo VN sau 1975 tới giờ cũng vậy, Đức Phật có khi khóc ràn rụa mà không nói được lời nào. Nhiều người chán sư, chán chùa đâm ra ghét lây Đức Phật.

Thôi mong sự bình an.
Thứ nhứt thì tu tại gia
Thứ hai tu chợ, thứ ba tu chùa
Tu đâu cho bằng tu nhà
Thờ cha kính mẹ mới là đạo con.

Chuyện kể rằng:

"Dương Phủ sanh ra trong một gia đình nghèo. Nhưng ông để hết tâm phụng dưỡng song thân. Một hôm, ông nghe nói bên đất Thục có ông Vô Tế đại sĩ. Dương Phủ bèn xin từ biệt song thân để đến thụ giáo bậc hiền triết.

Ði được nửa đường, ông gặp một vị lão tăng. Vị lão tăng khuyên Dương Phủ:
“Gặp được bậc Vô Tế chẳng bằng gặp được Phật.”

Dương Phủ hỏi vặn lại: “Phật ở đâu?”. Vị lão tăng giải thích: “Nhà ngươi cứ quay trở về, gặp người nào mặc cái áo sắc như thế này, đi đôi dép kiểu như thế này thì chính là Phật đó!”

Dương Phủ nghe lời quay về nhà. Ði dọc đường, ông chẳng gặp ai như thế cả.

Về đến nhà thì trời đã khuya, Dương Phủ gõ cửa gọi mẹ. Người mẹ già vẫn còn thức đợi con về mừng rỡ, khoác khăn, đi dép lẹp xẹp nặng nhọc ra mở cửa.

Bấy giờ, Dương Phủ mới chợt nhận ra nơi mẹ mình hình dáng của Ðức Phật mà vị lão tăng đã mô tả. Từ đó, Dương Phủ mới nhận ra rằng cha mẹ trong nhà chính là Phật...!

Nguyễn Gia Việt


No comments:

Blog Archive